Projektowanie otoczenia dla osób niewidomych. Pozawzrokowa percepcja przestrzeni - Publikacja - MOST Wiedzy

Wyszukiwarka

Projektowanie otoczenia dla osób niewidomych. Pozawzrokowa percepcja przestrzeni

Abstrakt

Brak wzroku w znaczący sposób ogranicza dostęp do informacji płynących z otoczenia, stąd osoby z dysfunkcjami wzroku podczas poruszania się w środowisku zurbanizowanym, narażone są na wiele niebezpieczeństw zagrażających ich życiu i zdrowiu. Tą sytuację pogłębiają braki w infrastrukturze przestrzeni publicznej, co w konsekwencji uzależnia osoby niewidome i słabo-widzące od pomocy innych. Przestrzeń nieprzystosowana do potrzeb osób niewidomych wpływa na ograniczenie ich aktywności i wykluczenie społeczne. Aby temu przeciwdziałać, projektanci i zarządzający przestrzenią, muszą likwidować i ograniczać powstawanie w środowisku zabudo-wanym barier, zarówno urbanistycznych, architektonicznych i transportowych, ale także świa-domościowych i organizacyjnych. Publikacja jest analizą naukową w części w charakterze pole-miki krytycznej z istniejącym stanem wiedzy i jej praktycznymi aplikacjami. Podejmuje próbę zebrania wiedzy, która mogłaby stać się podstawą do skonstruowania wytycznych dla stworzenia przestrzeni publicznej dostosowanej do potrzeb osób mających trudności z percepcją wzrokową. Rozdział 1.: Uwarunkowania dostępności przestrzeni a sytuacja osób niewidzących przed-stawia zagadnienia związane z ograniczeniami w funkcjonowaniu osób niewidomych wynikają-cymi zarówno z zagospodarowania przestrzeni publicznej, uwarunkowań prawnych i organiza-cyjnych oraz z braku wiedzy na temat potrzeb osób z dysfunkcjami wzroku. W rozdziale omó-wiono idee projektowania dla wszystkich, które jest integralną częścią rozwoju zrównoważonego obejmującego politykę społeczną, ekonomię, funkcjonalność i estetykę rozwiązań przestrzen-nych. Tworzenie dostępnej przestrzeni publicznej wymaga większej świadomości problematyki niepełnosprawności. W pracy omówiono nowe podejście do edukacji na temat projektowania przestrzeni, które powinno być oparte na empirycznym poznawaniu potrzeb użytkownika, z uwzględnieniem również jego możliwości percepcyjnych. Autor przedstawił wybrane projekty edukacyjne realizowane w ramach programów europejskich oraz realizowane w Polsce. Działa-nia edukacyjne w zakresie projektowania dla wszystkich stają się elementem koniecznym dla zwiększenia dostępności środowiska zurbanizowanego dla osób niepełnosprawnych. W rozdziale 2.: Orientacja i mobilność osób niewidomych w środowisku zabudowanym omówiono wpływ zakresu percepcji na orientację i mobilność w przestrzeni publicznej. Przedstawiono sposób wykorzystania pozostających w dyspozycji osoby niewidomej zmysłów do pozyskiwania informacji o przedmiotach, bliższym i dalszym otoczeniu. Kluczowym czynnikiem zapewniającym dobrą orientację w przestrzeni jest odpowiednio przygotowana informacja, z której mogą korzystać osoby z dysfunkcją wzroku. Dla zwiększenia bezpieczeństwa i mobilności osób niewidomych przewiduje się tworzenie systemów orientacji, które będą systemami ogólnodostępnymi, czytelnymi i dostosowanymi również do potrzeb innych użytkowników przestrzeni. Poznaniu potrzeb osób niewidomych i słabowidzących poświęcone były badania ankietowe, których podsumowanie zawarto w podrozdziale 2.7. Badania prowadzone przez autora obejmują nie tylko zagadnienia związane z orientacją i mobilnością osób niewidomych w przestrzeni publicznej, ale odnoszą się również do problematyki integracji społecznej i wpływu pozawzrokowej percepcji na postrzeganie piękna. Rozdział 3. Kształtowanie przestrzeni przyjaznej osobom niewidomym poświęcony został w całości rozwiązaniom przestrzennym, które mają gwarantować lepszą orientację przestrzenną i bezpieczeństwo poruszania się osobom z dysfunkcją wzroku. Omówiono system fakturowej informacji, który ma istotne znaczenie dla samodzielnego poruszania się osób niewidomych. Dokonano przeglądu faktur opracowanych w różnych krajach, na podstawie którego sporządzono standaryzację systemu oznaczeń fakturowych. Standaryzacja ta ma wpływ na samodzielność poruszania się osób niewidomych w środowisku zbudowanym. Tworzy czytelny i zrozumiały system informacji poprawiający orientację przestrzenną i bezpieczeństwo poruszania się osób niewidomych. W drugiej części rozdziału podano przykłady rozwiązania miejsc transferowych ruchu pieszego, takich jak przystanki komunikacji miejskiej, dworce kolejowe i autobusowe, ale również otoczenia przejść dla pieszych. W rozdziale zwrócono szczególną uwagę na rozwiązania zapewniające bezpieczeństwo ruchu pieszego, który w przestrzeniach śródmiejskich powinien być uprzywilejowany w stosunku do ruchu samochodowego czy rowerowego. Przedstawiono m.in. szczegółowe rozwiązania miejsc kolizyjnych ruchu rowerowego z pieszym, uwzględniając uwarunkowania percepcyjne osób niewidomych. W pracy omówiono także rozwiązania stosowa-ne we wnętrzach obiektów, które wpływają na sprawność i samodzielność poruszania się osób z wadami wzroku. Ważnym zagadnieniem poruszonym w pracy jest bezpieczna ewakuacja osób niewidomych z budynku w czasie pożaru. Przedstawiono autorskie rozwiązania oznaczeń doty-kowych stosowanych na drogach ewakuacji, które mają kierować osoby niewidome i słabowi-dzące do wyjść ewakuacji. Biorąc pod uwagę ograniczenia percepcyjne osób niewidomych i zadymienie występujące podczas pożaru, autor wskazuje na konieczność stosowania na dro-gach ewakuacji kierunkowych sygnałów akustycznych, które mają ułatwiać lokalizację wyjść ewakuacyjnych. W rozdziale 4. przedstawiono wybrane systemy wspomagające orientację w przestrzeniach publicznych. Omówiono warunki dostosowania do potrzeb osób niewidomych i słabowidzących tradycyjnego systemu informacji miejskiej (SIM) oraz przedstawiono nowoczesne systemy nawigacyjne oparte na technologiach radiowych i GPS. Przyszłość tych rozwiązań zależy głów-nie od dokładności lokalizacji osoby niewidomej w środowisku zurbanizowanym, w tym również w przestrzeniach wewnętrznych, w których urządzenia GPS nie działają. Wnioski końcowe są podsumowaniem rozważań zawartych w niniejszej publikacji na temat współczesnych możliwości poprawy funkcjonowania osób niewidomych w środowisku zurbani-zowanym, będących wypadkową ich możliwości pozawzrokowego postrzegania otoczenia a wa-runkami zagospodarowania przestrzeni i możliwościami technicznego wspomagania orientacji przestrzennej. Rozszerzeniu zagadnień związanych z percepcją zmysłów, w tym percepcji osób niewidomych i wynikających z tego ograniczeń w życiu osoby z dysfunkcją wzroku, poświęcona została pierwsza część Dodatku. Omówiono w nim wszystkie zmysły, którymi osoba niewidoma posługuje się podczas poruszania się i orientacji w przestrzeni. Poznanie potrzeb i warunków funkcjonowania osób niewidomych jest konieczne do tworzenia przyjaznej przestrzeni, spełniającej ich wymagania. Druga część Dodatku jest przeglądem prawodawstwa krajowego i międzynarodowego, które są ramą do tworzenia standardów technicznych udogodnień dla osób niewidomych. Trzecia część Dodatku to prezentacja urządzeń technicznych wspomagających orientację przestrzenną.

Marek Wysocki. (2010). Projektowanie otoczenia dla osób niewidomych. Pozawzrokowa percepcja przestrzeni, -.

Informacje szczegółowe

Kategoria:
Publikacja monograficzna
Typ:
książka - monografia autorska /podręcznik o zasięgu krajowym
Język:
polski
Rok wydania:
2010
Opis bibliograficzny:
Wysocki M.: Projektowanie otoczenia dla osób niewidomych. Pozawzrokowa percepcja przestrzeni. Gdańsk: Wydawnictwo Politechniki Gdańskiej, 2010. ISBN 978-83-7348-291-3

wyświetlono 111 razy

Publikacje, które mogą cię zainteresować

Meta Tagi