Filters
total: 2440
filtered: 1800
-
Catalog
- Publications 1800 available results
- Journals 14 available results
- People 48 available results
- Inventions 17 available results
- Projects 13 available results
- Laboratories 2 available results
- Research Teams 4 available results
- e-Learning Courses 149 available results
- Events 15 available results
- Open Research Data 378 available results
Chosen catalog filters
displaying 1000 best results Help
Search results for: CIEKŁE MEMBRANY
-
Modelowanie wymiany ciepła przy wrzeniu w przepływie w warunkach podwyższonego ciśnienia zredukowanego dla R1233zd(E) jako potencjalnego czynnika w układach ORC [w:] Postępy w badaniach wymiany ciepła i masy
PublicationProces wrzenia w wysokotemperaturowych pompach ciepła oraz układach ORC zachodzi przy temperaturach wyższych niż 80˚C. W literaturze występuje luka w wiedzy dla podwyższonych temperatur nasycenia oraz korespondujących wysokich ciśnień zredukowanych. Większość istniejących danych doświadczalnych dotyczy temperatur niższych niż 40 ˚C, co związane jest z zastosowaniami chłodniczymi czynników niskowrzących. Dla temperatur wyższych...
-
Utulization of biomass for heating purposes in pomeranian region
PublicationW publikacji przedstawiono analizę potencjału użycia odnawialnych źródeł energii do produkcji ciepła w regionie pomorskim. Każde miasto regionu zostało oszacowane pod względem potencjału użycia odnawialnych źródeł energii. Dwa obszary miejskie cechują się tym, że mają potencjał pokrycia swojego zapotrzebowania na ciepło tylko ze słomy, czyli możemy rozpatrywać produkcję ciepła z kotłów opalanych słomą jako 100% potencjalne zapotrzebowanie...
-
Heat and mass transfer in air-fed pressurised suits
PublicationOpisano konieczność modelowania transportu masy i ciepła w kombinezonach ochronnych. Omówiono różne sposoby modelowania wymiany ciepła, łącznie ze sprzężoną wymianą ciepła. Uwzględniono również ludzki metabolizm i turbulentne mechanizmy wymiany masy i ciepła. Publikacja opisuje również sposób modelowanie turbulentnych przepływów wieloskładnikowych. Pokazano również porównanie obliczeń z eksperymentem.
-
Podział emisji dwutlenku węgla na części związane z wytwarzaną energią elektryczną i ciepłem
PublicationOmówiono jedną z metod podziału emisji dwutlenku węgla między ciepło i energię elektryczną wytwarzaną w elektrociepłowni.
-
Wykorzystanie biomasy w źródłach ciepła średniej i małej mocy na przykładzie Województwa Pomorskiego
PublicationZbilansowano zasoby biomasy województwa pomorskiego, możliwej do pozyskania z drewna, słomy i plantacji energetycznych. Podano przykłady dotychczasowego wykorzystania biomasy oraz prognozy dalszego jej wykorzystania w województwie pomorskim. Określono też aktualne zapotrzebowanie na moc cieplną wybranych gmin województwa (Czersk, Chojnice, Łęczyce, Nowa Wieś Lęborska, Puck, Skarszewy). Wytypowano też gminy o najwyższym potencjale...
-
Badania strategii rozwojowych źródeł wytwórczych pracujących na potrzeby scentralizowanych systemów zasilania w ciepło
PublicationW pracy przeanalizowano możliwości wykorzystania nowych rozwiązań technicznych po stronie wytwórczej systemu ciepłowniczego, obejmujących m.in. w źródłach systemowych zastępowanie istniejących urządzeń nowymi jednostkami na inny rodzaj paliwa, w szczególności na gaz ziemny. Przedsięwzięcia te badane są w aspekcie konkurencji scentralizowanych źródeł energii z innymi źródłami funkcjonującymi lub przewidywanymi do zaistnienia na...
-
Możliwości wykorzystania istniejących modeli do prognozowania zapotrzebowania na ciepło do ogrzewania i wentylacji
PublicationW pracy omówiono wpływ różnych algorytmów obliczeniowych na zużycie energii do ogrzewania i wentylacji w budynku mieszkalnym. Całoroczne pomiary zużycia ciepła przez mieszkańców pozwoliły na weryfikację zastosowanych metod obliczeniowych. W artykule przedstawiono problem prognozowania, który wynika z dokładności przyjętego algorytmu. Analizę dokładności modeli przeprowadzono na podstawie badań eksperymentalnych.
-
Opinia dotycząca zagrożenia korozyjnego zbiorników wody ciepłej na terenie warzelni browaru w Białymstoku
PublicationStwierdzono występowanie pęknięć w zbiorniku wody ciepłej procesowej w browarze w Białymstoku. Propagacja pęknięć ma miejsce w obrębie spawu. Wykonano niezbędne badania, oraz zaproponowano metodę ochrony zbiornika przed dalszym rozwojem korozji naprężeniowej.
-
Kształtowanie się taryf opłat za ciepło w latach 1999-2001 na przykładzie Białegostoku
PublicationW artykule przedstawiono zmiany zasad kształtowania i kalkulacji taryf przez przedsiębiorstwa energetyczne oraz zasady rozliczeń za ciepło między przedsiębiorstwami a odbiorcami ciepła, które miały miejsce w prawie energetycznym i w regulujących je rozporządzeniach w latach 1999-2001.
-
Badania energetyczne sprężarkowych pomp ciepła przy różnych wartościach temperatury dolnego i górnego źródła.
PublicationPrzedstawiono wyniki badań energetycznych dwu wybranych pomp ciepła producentów krajowych. Badania prowadzono przy różnych wartościach temperatury górnego i dolnego źródła ciepła. Podano ważniejsze wyniki badań.
-
Współpraca pomp ciepła ze źródłem konwencjonalnym. Algorytmy obliczenia bilansu energetycznego i efektywności ekonomicznej
PublicationW wielu przypadkach pompy ciepła w instalacjach ogrzewania współpracują z innymi źródłami ciepła (kotły wodne opalane olejem opałowym, gazem ziemnym, biogazem, bojlery elektryczne, miejska lub osiedlowa sieć ciepłownicza) tworząc hybrydowe źródło ciepła. W każdym wariancie źródła hybrydowego odbiorcę i producenta ciepła interesuje bilans energetyczny całego obiektu oraz efektywność ekonomiczna wytwarzania ciepła w źródle hybrydowym...
-
Zwiększenie sprawności procesów technologicznych poprzez wykorzystanie ciepła odpadowego w układach ORC i trigeneracyjnych.
PublicationNiniejsza praca wychodzi naprzeciw rynkowym oczekiwaniom zwiększenia efektywności energetycznej procesów technologicznych zachodzących w zakładach przemysłowych dzięki odpowiedniemu zagospodarowaniu zasobów energii odpadowej. Jako elementy poprawy, możliwe do zastosowania w istniejących instalacjach, wskazano układy ORC oraz systemy trigeneracyjne.
-
Wyznaczanie zastępczego współczynnika wnikania ciepła do otoczenia na przykładzie spawania automatycznego łukiem krytym
Publication -
Wpływ temperatury na zależność pomiędzy wytrzymałością zapraw na ściskanie a ilością wydzielonego ciepła hydratacji
PublicationPomiar szybkości oraz ilości wydzielonego ciepła za pomocą kalorymetru izotermicznego stanowi precyzyjne narzędzie do oceny kinetyki hydratacji kompozytów cementowych: zaczynów, zapraw i betonów. Szereg badań naukowych wskazuje, że ilość wydzielonego ciepła pozostaje w korelacji z wytrzymałością na ściskanie w zależności od czasu dojrzewania. W pracy przedstawiono wyniki badań kalorymetrycznych i wytrzymałościowych zaprawy na bazie...
-
Ciecze jonowe jako medium sorpcyjne w mikroekstrakcji do pojedynczej kropli. Cz.II. Praktyka analityczna
PublicationPomimo rosnącego zainteresowania metodami analitycznymi opartymi na użyciu cieczy jonowych ich sprzężenie wraz z techniką mikroekstrakcji do pojedynczej kropli nie osiągnęło zadowalającej popularności oraz akceptacji ze strony środowiska naukowego.
-
Analiza wykorzystania ciepła odpadowego silnika tłokowego do produkcji energii elektrycznej w układach ORC
PublicationArtykuł stanowi analizę możliwości wykorzystania ciepła odpadowego powstającego podczas pracy tłokowego silnika gazowego firmy General Electric Jenbacher. W artykule zawarto krótki opis dostępnego źródła ciepła, schematy oraz metodę obliczeń, a także wyniki przeprowadzonej analizy. Zaprezentowano również krótki opis korzyści wynikających z zastosowania zaprezentowanego układu.
-
Sposób i układ wysokosprawnego odzysku ciepła odpadowego w Małej Elektrowni Wodnej - Stary Olesiec
PublicationPraca jest opinią o nowatorskim sposobie i projekcie wysokosprawnego układu odzyskiwania ciepła dotychczas traconego generowanego w pradnicy oraz w przekładni zębatej, a także, za pomocą pompy ciepła, z wody na wypływie z turbiny. Układ ten jest przewidziany do zainstalowania w Małej Elektrowni Wodnej - Stary Olesiec.
-
Nanofiltration in the food industry
PublicationNanofiltration (NF), as a pressure-driven membrane process, has been widely demonstrated to have great potential for food processing applications. There are several advantages of this membrane process over traditional methods that makes NF suitable for food processing, such as the low thermal damage to the product, higher aroma retention, lower energy consumption, and low maintenance costs. In this chapter, according to the recent...
-
INVESTIGATION OF ACIDIC SOLUTIONS BY POTENTIOMETRIC TASTE SENSOR WITH ALL SOLID STATE ELECTRODES
PublicationPotentiometric taste sensors with electrodes containing lipophilic compound / polymer membranes were already used to distinguish commercial liquid products. In this paper a new potentiometric taste sensor consisting of six All Solid State Electrodes (ASSEs) has been presented. Each of the membrane contains a selected lipophilic compound. The set-up consists of a reference electrode and six ASSEs. The inner layer made of a conducting...
-
Lower Rim Substituted p-tert-Butyl-Calix[4]arene. Part 16. Synthesis of 25, 26, 27, 28-tetrakis(piperidinethiocarbonylmethylene)-p-tert-butylcalix[4]arene and its interaction with metal ions
PublicationThe synthesis, characterisation and X-ray crystal structures of p-tert-butyl-calix[4]arenethioamide L and its complex with lead L-Pb2+ is reported. The cation-binding properties in solution have been assessed by liquid-liquid extraction of the metal picrates from water into dichloromethane and by stability constants determination in acetonitrile using UV-absorption spectrophotometry or potentiometry. The compound was used as active...
-
Melatonin maintains mitochondrial membrane potential and attenuates activation of initiator (casp-9) and effector caspases (casp-3/casp-7) and PARP in UVR-exposed HaCaT keratinocytes
Publication -
Immunocytochemical and biochemical detection of EMMPRIN in the rat tooth germ: differentiation-dependent co-expression with MMPs and co-localization with caveolin-1 in membrane rafts of dental epithelial cells
Publication -
Investigation of mechanism of desmopressin binding in vasopressin V2 receptor versus vasopressin V1a and oxytocin receptors: Molecular dynamics simulation of the agonist-bound state in the membrane–aqueous system
Publication -
Selective transport of zinc ions through novel polymer inclusion membranes (PIMS) containing β-diketone derivatives as carrier reagents
Publication -
Effective calcium doping at the B-site of BaFeO3−δ perovskite: towards low-cost and high-performance oxygen permeation membranes
Publication -
Nanostructured polyethersulfone nanocomposite membranes for dual protein and dye separation: Lower antifouling with lanthanum (III) vanadate nanosheets as a novel nanofiller
Publication -
Potentiometric sensor containing set of ion selective electrodes with lipid modified membranes for quality assessment of tested non-alcoholic beverages
PublicationPotentiometric sensors may be a good tool for fast quality control of commercial drinks. In this work, such a sensor, containing a set of ion-selective electrodes with lipid-modified membranes (benzylhexadecyldimethylammonium chloride monohydrate, hexadecylamine, 1-dodecanol, elaidic acid, cholesterol) was used for discrimination and quality control of non-alcoholic beverages, mainly composed of sugar and citric acid. It was found...
-
Polar localization of new flavonoids from aerial parts of Scleranthus perennis and Hottonia palustris and their modulatory action on lipid membranes properties
Publication -
Badania możliwości wykorzystania cieczy jonowych w procesach oczyszczania biogazu
PublicationCelem pracy było lepsze zrozumienie mechanizmu przenikania metanu i tlenku węgla(IV) przez imidazoliowe, amoniowe oraz fosfoniowe ciecze jonowe osadzone na nośniku polimerowym, jak również opracowanie nowych procedur badawczych, przygotowania i użycia immobilizowanych membran ciekłych w procesach separacji gazów. Przeprowadzono badania przenikanie CO2 oraz CH4 przez ciecz jonowe unieruchomione w porach porowatego nośnika polimerowego...
-
Koncepcja wytwarzania chłodu, jako dodatkowej funkcji komunalnej źródeł ciepła, na przykładzie elektrociepłowni we Władysławowie.
PublicationPrzedstawiono nowo zrealizowaną lądową elektrociepłownię gazową, zasilaną gazem ziemnym, towarzyszącym wydobywanej z dna morskiego ropie naftowej. Wskazano na możliwość wykorzystania nadmiarowej mocy grzejnej do zasilania w gorącą wodę, jako nośnika napędowego dla absorpcyjnego urządzenia chłodniczego nieodległej chłodni rybnej
-
Wpływ modelu przepływu powietrza w budynku na dokładność prognozowania zapotrzebowania budynku na ciepło: Modelowanie
PublicationW artykule poddano analizie dwie odmienne metody służące do symulacji zużycia energii do ogrzewania i wentylacji w budynku. W tej części artykułu porównuje się pod względem matematycznym, dwa modele energetyczne budynku, wykorzystujące odmienne podejścia do modelowania przepływu powietrza w pomieszczeniach. .
-
Wykorzystanie silnika spalinowego do napędu sprężarkowej pompy ciepła w systemie ogrzewania wolnostojącego budynku mieszkalnego
PublicationPrzedstawiono projekt koncepcyjny wraz z oceną techniczno-ekonomiczną systemu ogrzewania wolnostojącego budynku mieszkalnego, opartego na pompie ciepła, której sprężarka napędzana jest silnikiem spalinowym z odzyskiem jego ciepła odpadowego. Przedstawiono ocenę techniczną zastosowania silnika spalinowego do napędu pompy ciepła, zwracając uwagę m.in. na możliwość odzysku ciepła ze spalin i ody chłodzącej. Podano elementy niezbędne...
-
Wymiana ciepła i opory przepływu w wymiennikach płytowo-żebrowych stosowanych w chłodniczych bateriach termoelektrycznych.
PublicationW artykule wskazano na ważne z technicznego punktu widzenia zalety urządzeń termoelektrycznych w zastosowaniu do klimatyzacji powietrza. Przedstawiono wybrane wyniki badań wymiany ciepła i oporów przepływu uzyskane dla trzech powierzchni płytowo-żebrowych przeznaczonych do współpracy z ''zimnymi'' spoinami modułów termoelektrycznych. Zwrócono uwagę na istotne problemy natury technologicznej w konstrukcji tego typu powierzchni...
-
Analiza wydajności kolektora słoneczego przeznaczonego dla systemu ogrzewania budynku o niskim zapotrzebowaniu na ciepło
PublicationNiniejsza praca przedstawia wyniki badań numerycznych kolektora słonecznego, przeznaczonego dla budynków o niskim zapotrzebowaniu na ciepło. W pracy przedstawiono nowatorską koncepcję kolektora słonecznego o obniżonej wydajności, niskich kosztach wykonania oraz wykorzystującego istniejące elementy konstrukcji przekryć budynku. Istotną zaletą kolektora jest brak ingerencji w architekturę zewnętrzną budynku. Za pomocą symulacji numerycznej...
-
Zastosowanie algorytmu regulacji DMC z pomiarem wartości wielkości sterującej do sterowania blokiem wymienników ciepła
PublicationW artykule opisano zastosowanie zmodyfikowanego algorytmu regulacji predykcyjnej DMC do sterowania wybranym blokiem wymienników ciepła. Przedstawiono charakterystykę obiektu sterowania, specyficzne zadania stawiane układowi regulacji oraz sposób realizacji regulatora. Omówiono właściwości opracowanego układu regulacji i zaprezentowano wyniki jego działania.A modified DMC control algorithm application for control of heat exchanger...
-
Modelowanie systemów energetycznych wytwarzania energii elektrycznej i ciepła do celów planowania rozwoju - wybrane zagadnienia
PublicationSystemy energetyczne wymagają przemian technologicznych w kierunku neutralności klimatycznej. W Polsce, w której systemie elektroenergetycznym i systemach ciepłowniczych dominują przestarzałe elektrownie i ciepłownie węglowe, dążenie do minimalizacji wpływu na środowisko wiąże się z wysokimi kosztami. Dlatego należy szukać optymalnych ścieżek roz-woju energetyki, aby osiągnąć ambitne długoterminowe cele strategiczne, przy minimalizacji...
-
Analiza możliwości współpracy elektrowni o mocy 900 MW z układem odzysku ciepła zasilającym ORC
PublicationW pracy przeanalizowano kwestie związane z wykorzystaniem ciepła odpadowego z bloku energetycznego elektrowni o parametrach nadkrytycznych o mocy 900MW. Zagadnieniem nad którym skupiono uwagę jest pełne wykorzystanie potencjału ciepła odpadowego ze spalin, w postaci strumienia ciepła gorącej wody o mocy 200MW i temperaturze 90oC. Ciepło to wykorzystane jest do grzania układu ORC. Temperatura nośnika ciepła jest niewystarczająca,...
-
ZAGOSPODAROWANIE CIEPŁA ODPADOWEGO PRZEGLĄD UKŁADÓW STOSOWANYCH W TECHNICE CIEPLNEJ ORAZ UKŁADACH CHŁODNICZYCH I KLIMATYZACYJNYCH
PublicationArtykuł poświęcony jest zagadnieniu wykorzystania ciepła odpadowego w układach chłodniczych i klimatyzacyjnych. W artykule poruszono temat wpływu prawidłowego serwisowania urządzeń chłodniczo klimatyzacyjnych na koszty ich eksploatacji. Dodatkowo w treści przedstawiono przegląd stosowanych w praktyce rozwiązań zagospodarowania ciepła odpadowego.
-
Możliwości wykorzystania istniejących modeli do prognozowania zapotrzebowania budynków na ciepło do ogrzewania i wentylacji
PublicationW pracy omówiono wpływ różnych algorytmów obliczeniowych na zużycie energii do ogrzewania i wentylacji w budynku mieszkalnym. Całoroczne pomiary zużycia ciepła przez mieszkańców pozwoliły na weryfikację zastosowanych metod obliczeniowych. W artykule przedstawiono problem prognozowania, który wynika z dokładności przyjętego algorytmu. Analizę dokładności modeli przeprowadzono na podstawie badań eksperymentalnych.
-
Analiza wydajności kolektora słonecznego przeznaczonego dla systemu ogrzewania budynku o niskim zapotrzebowaniu na ciepło
PublicationNiniejsza praca przedstawia wyniki badań numerycznych kolektora słonecznego, przeznaczonego dla budynków o niskim zapotrzebowaniu na ciepło. W pracy przedstawiono nowatorską koncepcję kolektora słonecznego o obniżonej wydajności, niskich kosztach wykonania oraz wykorzystującego istniejące elementy konstrukcji przekryć budynku. Istotną zaletą kolektora jest brak ingerencji w architekturę zewnętrzną budynku. Za pomocą symulacji numerycznej...
-
Analiza wykorzystania ciepła odpadowego spalin silnika tłokowego do produkcji energii elektrycznej w układach ORC
PublicationArtykuł stanowi analizę możliwości wykorzystania ciepła odpadowego pochodzącego ze spalin tłokowego silnika gazowego firmy General Electric Jenbacher. W artykule zawarto krótki opis dostępnego źródła ciepła, schematy oraz metodę obliczeń, a także wyniki przeprowadzonej analizy. Zaprezentowano również krótki opis korzyści wynikających z zastosowania zaprezentowanego układu.
-
Analysis of mixing rules for the Stillinger-Weber potential: a case study of Ge-Si interactions in the liquid phase
PublicationCiekły stop Ge_{0.25}Si_{0.75} symulowano metodą dynamiki molekularnej, przy użyciu potencjału Stillingera-Webera. Badano wpływ parametryzacji członu potencjału odpowiedzialnego za oddziaływania trójciałowe w trójkach nieidentycznych atomów na strukturę symulowanego stopu. Wpływ ten okazał się być znaczący.Zmiany w parametrach rzędu kilku procent skutkowały istotnymi różnicami w parowych funkcjach rozkładu, kątowych funkcjach rozkładu...
-
Reliability model of two-shaft turbine combustion engine with heat regenerator
PublicationW artykule przedstawiono możliwość zastosowania teorii procesów semimarkowskich do opisu niezawodności turbinowego silnika spalinowego. Opracowano model niezawodnościowy w formie siedmiostanowego procesu semimarkowskiego, umożliwiający określenie prawdopodobieństw przebywania silnika w stanie zdatności oraz wyróżnionych stanach niezdatności.
-
Selected perowskite type LSFO thin films for the infrared detectors
PublicationPrzedstawiono technologię wytwarzania cienkich warstw ceramicznych tlenków lantanowo-strontowo-żelazowych (LSFO). Zaprezentowano konstrukcję bolometrycznych detektorów podczerwieni wykonanych z opracowanych warstw. Przedstawiono charakterystyki prądowo-napięciowe wybranych detektorów, wyniki pomiaru ich szumów i termicznej stałej czasowej. Przedstawione detektory były w stanie wykryć obiekt o temperaturze 38 stopni Celcjusza znajdujący...
-
Lower rim substituted tert-Butylcalix[4]arenes. Part 13. Interaction of calix-hydroxamates with Fe(III) and Pb(II); studies in ion-selective membrane electrodes (ISE)
PublicationPrzedmiotem pracy są badania oddziaływań pomiędzy trzema wybranymi hydroksamowymi pochodnymi t-butylo-kaliks[4]arenu i jonami metali z wykorzystaniem membranowych elektrod jonoselektywnych (ISE). Elektrody zawierające jako materiał aktywny wymienione związki jonoforowe charakteryzują się nernstowskim nachyleniem i szerokim zakresem liniowości na jony Pb(II), a także dobrą selektywnością na jony Pb(II)w stosunku do jonów UO2(II),...
-
Thermochromic liquid crystals applied for heat transfer research
PublicationAutorzy opisali własne wieloletnie doświadczenia z badań wymiany ciepła, w których wykorzystali termochromatyczne ciekłe kryształy. Obejmowały one badania przepływów w kanałach o różnorakiej konfiguracji, badania w przestrzeniach zamkniętych oraz podczas zmiany stanu skupienia badanego płynu.
-
Liquid crystal thermography and true-colour digital image processing
PublicationAutorzy opisali własne wieloletnie doświadczenia z badań wymiany ciepła, w których wykorzystali termochromatyczne ciekłe kryształy. Obejmowały one badania przepływów w kanałach o różnorakiej konfiguracji, badania w przestrzeniach zamkniętych oraz podczas zmiany stanu skupienia badanego płynu.
-
Chromogenic derivatives of new bis(phenylhydrazono-1H-tetrazol-5-yl-acetonitriles) - synthesis and properties
PublicationDerivatives of bis(phenylhydrazono-1H-tetrazol-5-yl-acetonitriles) with oxygen and sulphur atoms in the structure of aliphatic chains were successfully synthesised. The correlation between the ligand structure and its complexation properties was investigated by absorption spectroscopy. The formation of complexes of presented compounds with metal cations (Cu2+, Ni2+, Zn2+, Co2+, Fe2+ and Pb2+) was studied. Ligands 5-8 were additionally...
-
Otrzymywanie, właściwości i struktura w ciele stałym tiosiarczanów amoniowych oraz związków pokrewnych
PublicationW pracy doktorskiej otrzymywano tiosiarczany amoniowe i związki pokrewne, takie jak politioniany amoniowe czy S-alkilotiosiarczany oraz scharakteryzowano otrzymane związki. Praca o charakterze podstawowym ma na celu systematyczne przebadanie tytułowych soli, co umożliwi znalezienie szerszego zastosowania dla tej grupy związków. W części literaturowej opisano siarkę oraz jej znane związki tlenowe, a w szczególności tiosiarczany,...
-
Liquid crystals thermography for technical and biomedical application
PublicationW artykule opisano termografię ciekłokrystaliczną jako technikę wykorzystu-jącą termochromatyczne ciekłe kryształy do badań technicznych i biomedycz-nych. W szczególności dotyczy to badań wymiany ciepła i masy, chorób skór-nych i podobnych. Praca zawiera ilustracje z badań przeprowadzonych przezautorów.