Filters
total: 1875
-
Catalog
- Publications 1485 available results
- Journals 10 available results
- Publishing Houses 2 available results
- People 151 available results
- Inventions 6 available results
- Projects 16 available results
- Research Teams 2 available results
- Research Equipment 1 available results
- e-Learning Courses 66 available results
- Events 95 available results
- Open Research Data 41 available results
displaying 1000 best results Help
Search results for: BEZROBOCIE KOBIET
-
Fort ''Prusy'' w Szczecinie
PublicationPrzedmiotem artykułu jest fort ''Prusy'' stanowiący odrębną część umocnień Szczecina. Obiekt powstał w ramach rozbudowy umocnień po przejęciu miasta przez Prusy w I poł. XVIII wieku. Projektantem i budowniczym fortyfikacji Szczecina był Gerhard Cornelius Walrave (1692-1773), wybitny inżynier wojskowy i architekt pracujący dla królów pruskich w latach 1715-1747. Opisano okoliczności powstania nieistniejącego już obiektu, jego kształt...
-
Zastosowanie statystyki Bayesowskiej do uzasadnienia zmiany sposobu obliczania standardowej niepewności pomiaru
PublicationCelem pracy jest wyjaśnienie powodu, dla którego Wspólny Komitet ds. Przewodników w Metrologii (JCGM) wprowadza zmianę sposobu obliczania standardowej niepewności pomiaru. Modyfikacja ma obowiązywać w nowej wersji przewodnika Guide to the Expression of Uncertainty in Measurement (GUM). Rozważania w artykule są oparte na przykładzie oceny niepewności pomiaru metodą typu A, z zastosowaniem statystyki Bayesowskiej w formie eksperymentów...
-
Dariusz Dereniowski prof. dr hab. inż.
People -
Analiza kohortowa przyczyn bierności zawodowej osób w wieku 45+
PublicationZmiany demograficzne następujące w ostatnich latach w krajach rozwiniętych stawiają nowe wyzwania przed badaczami i praktykami rynku pracy. Jedną z najbardziej zauważalnych konsekwencji „starzenia społeczeństw” jest wydłużenie czasu bierności zawodowej. Jednocześnie w wolniejszym tempie występuje proces wydłużenia czasu aktywności zawodowej. Z punktu widzenia stabilności systemu emerytalnego istotne jest zatem określenie przyczyn...
-
Sprężarka chłodnicza jako maszyna ekspansyjna w obiegu ORC mikrosiłowni
PublicationW pracy przedstawiono wyniki badań eksperymentalnych przeprowadzonych na stanowisku realizującym obieg ORC, wyposażonym w ekspander wykonany na bazie spiralnej sprężarki chłodniczej. Otrzymane wyniki porównano z wynikami badań Quoilina, dostępnymi w literaturze przedmiotu. Ponadto w artykule zawarto opis laboratoryjnego stanowiska mikrosiłowni ORC oraz procesu adaptacji sprężarki chłodniczej.
-
Właściwości gruntów stabilizowanych spoiwami drogowymi w różnym czasie pielęgnacji
PublicationW artykule autorzy szukają odpowiedzi na postawionych sobie szereg pytań, m.in.: czy istnieją środki o właściwościach podobnych do spoiwa, jakim jest cement? Czy konieczna jest wymiana gruntów w sytuacji, gdy stabilizacja tradycyjnymi spoiwami nie zdaje egzaminu? Jakie metody badawcze powinny być zastosowane do określenia przydatności poszczególnych spoiw?
-
Koncepcja trójmiejskiego inteligentnego systemu transportu TRISTAR.
PublicationZastosowanie Inteligentnych Systemów Transportu jest jednym ze sposobów udoskonalenia systemów transportowych. Zgodnie z ustaleniami podjętymi w Sopocie w 2002 roku, miasta Aglomeracji Trójmiejskiej przystąpiły do opracowania koncepcji systemów zarządzania ruchem na podległych sobie drogach. W niniejszym referacie przedstawiono pierwszy element prac koncepcyjnych, jakim jest system aglomeracyjny.
-
Kompetencje społeczne a skuteczność negocjacji.
PublicationPraca prezentuje związek kompetencji społecznych, rozumianych jako zdolność radzenia sobie z różnymi sytuacjami społecznymi, z przebieganiem i skutecznością negocjacji. Wyniki badań oparte o Test Kompetencji Społecznych A. Matczak wskazują zależność efektywności prowadzenia rozmów negocjacyjnych z kompetencjami warunkującymi skuteczność zachowań w sytuacjach ekspozycji społecznej (skala ES) oraz asertywności (skala A).
-
Zarządzanie informacją.
PublicationW dobie gwałtownego rozwoju technologii informacyjnych oraz wzrostu ilości informacji płynących zarówno z otoczenia, jak i w samej organizacji wykorzystanie w zarządzaniu przedsiębiorstwem nowoczesnych narzędzi umożliwiających efektywne zarządzanie informacją staje się koniecznością. Informacja wsparta technologia informacyjną staje się ważnym strategicznym zasobem otwierającym przed przedsiębiorstwem nowe możliwości.
-
Kierunki rozwoju marketingu międzynarodowego
PublicationArtykuł przedstawia wybrane dylematy marketingowe, przed którymi stoi marketing międzynarodowy w dobie integracji Polski z Unią Europejską. Zagadnienia zawarte w pracy odnoszą się do problemów związanych z działalnością przedsiębiorstw funkcjonujących na rynku europejskim na tle procesów integracyjnych, formułowania strategii na rynku międzynarodowym oraz zarządzania klientem globalnym.
-
Zobaczyć i zrozumieć
PublicationPrzedstawiono rolę eksperymentu jako niezbędnego instrumentu w nauczaniu chemii. Podkreślono wagę jego osobistego odbioru i wyrabiania sobie na tej podstawie zdolności i umiejętności postrzegania oraz wnioskowania. Całość odniesiono do problemu nauczania, także w początkowym etapie studiów chemicznych, oraz roli jaką w tym procesie powinien spełniać nauczyciel.
-
ROBOT TYPU QUADROCOPTER STEROWANY MIKROKONTROLERAMI O NIEWIELKIEJ MOCY OBLICZENIOWEJ
PublicationWspółczesna robotyka rozwija się bardzo dynamicznie. Coraz więcej osób prywatnych i inżynierów konstruuje różnego rodzaju pojazdy mobilne. Dlatego autorzy niniejszego referatu postawili sobie następującą tezę: możliwa jest budowa latającego robota mobilnego na bazie kontrolera o niskiej mocy obliczeniowej oraz prostego regulatora, i podjęli się jej udowodnienia.
-
Jak rozwiązać problemy funkcjonowania wód opadowych w warunkach opadu wykraczającego poza powszechnie uznawane standardy
PublicationZagadnienia wód opadowych w warunkach zdarzeń ekstremalnych. Problem ograniczoności znajomości problemu, oparcie się na znanej sobie przeszłości - przykład działań miasta Gdańska. Cezura 1829, 2001 i 2016 na przykładzie Gdańskiego Systemu Wodnego. Dynamika rozwoju zdarzeń, aktywność Miasta, aczkolwiek nigdy 100% bezpieczeństwo nie jest możliwe. Paradoksy. Potrzebne kierunki zmian
-
Justyna Signerska-Rynkowska dr inż.
PeopleI am currently an assistant professor (adjunct) at Gdansk University of Technology (Department of Differential Equations and Mathematics Applications). My scientific interests include dynamical systems theory, chaos theory and their applications to modeling of biological phenomena, especially to neurosciences. In June 2013 I completed PhD in Mathematics at the Institute of Mathematics of Polish Academy of Sciences (IMPAN) (thesis...
-
Optimal shape design of multi-element trawl-doors using local surrogate models
PublicationTrawl-doors have a large influence on the fuel consumption of fishing vessels. Design and optimiza-tion of trawl-doors using computational models are a key factor in minimizing the fuel consump-tion. This paper presents an optimization algorithm for the shape design of trawl-door shapes using computational fluid dynamic (CFD) models. Accurate CFD models are computationally expensive. Therefore, the direct use of traditional optimization...
-
Multi-fidelity robust aerodynamic design optimization under mixed uncertainty
PublicationThe objective of this paper is to present a robust optimization algorithm for computationally efficient airfoil design under mixed (inherent and epistemic) uncertainty using a multi-fidelity approach. This algorithm exploits stochastic expansions derived from the Non-Intrusive Polynomial Chaos (NIPC) technique to create surrogate models utilized in the optimization process. A combined NIPC expansion approach is used, where both...
-
Objective selection of minimum acceptable mesh refinement for EMC simulations
PublicationOptimization of computational electromagnetics (CEM) simulation models can be costly in both time and computing resources. Mesh refinement is a key parameter in determining the number of unknowns to be processed. In turn, this controls the time and memory required for a simulation. Hence, it is important to use only a mesh that is good enough for the objectives of the simulation, whether for direct handling of high-fidelity EM...
-
Modelowanie osiągów niskoemisyjnych ogniw paliwowych za pomocą modeli matematycznych typu CFM.
PublicationW artykule przedstawiono matematyczny model rurkowego ogniwa paliwowego i jego implementację do własnego kodu typu CFM (Computational Flow Mechanics) o nazwie COM-GAS. Kody numeryczne CFM pozwalają przewidzieć podstawowe parametry ogniwa takie jak: prąd, napięcie, skład spalin etc. Napięcie generowane przez ogniwo paliwowe wyznaczono na podstawie rozszerzonego równania Nernsta. Skład spalin oszacowano opierając się o stałą równowagi...
-
Estimation of the steam condensation flow via CFD methods
PublicationThe results of numerical simulations to predict the performance of different steam models have been presented. All of the considered models of steam condensation have been validated on the base of benchmark experiment employing expansion in nozzle and next on the low pressure part of the steam turbine stage. For numerical analysis three models have been finally used – the ideal steam model without condensation, an equilibrium steam...
-
Rapid Yield Estimation and Optimization of Microwave Structures Exploiting Feature-Based Statistical Analysis
PublicationIn this paper, we propose a simple, yet reliable methodology to expediteyield estimation and optimization of microwave structures. In our approach,the analysis of the entire response of the structure at hand (e.g., $S$-parameters asa function of frequency) is replaced by response surface modeling of suitablyselected feature points. On the one hand, this is sufficient to determinewhether a design satisfies given performance specifications....
-
Analysis and Optimization of Noise in Continuous-Time OTA-C Filters
PublicationW pracy przedstawiono ogólną procedurę analizy szumów w filtrach klasy OTA-C czasu ciągłego. Procedura umożliwia analizę filtrów o dowolnej topologii i dowolnego rzędu w ramach rozważanej klasy. W oparciu o opis macierzowy ogólnej struktury filtru OTA-C wyprowadzono ogólne formuły pozwalające na wyznaczanie i optymalizację szumów dowolnego filtru OTA-C. Przedstawione wyniki są użyteczne nie tylko dla klasycznych (dyskretnych lub...
-
A Generalized SDP Multi-Objective Optimization Method for EM-Based Microwave Device Design
PublicationIn this article, a generalized sequential domain patching (GSDP) method for efficient multi-objective optimization based on electromagnetics (EM) simulation is proposed. The GSDP method allowing fast searching for Pareto fronts for two and three objectives is elaborated in detail in this paper. The GSDP method is compared with the NSGA-II method using multi-objective problems in the DTLZ series, and the results show the GSDP method...
-
Multi-Fidelity Local Surrogate Model for Computationally Efficient Microwave Component Design Optimization
PublicationIn order to minimize the number of evaluations of high-fidelity (“fine”) model in the optimization process, to increase the optimization speed, and to improve optimal solution accuracy, a robust and computational-efficient multi-fidelity local surrogate-model optimization method is proposed. Based on the principle of response surface approximation, the proposed method exploits the multi-fidelity coarse models and polynomial interpolation...
-
An approach for estimation of water wall degradation within pulverized-coal boilers
PublicationThe main aim of this paper is to estimate the lifetime of water walls of pulverized-coal boilers at nominal conditions as well as after degradation of water tubes. An approach for a pulverized-coal chamber degradation process has been formulated based on operational and experimental data. This model was formulated using on-line state monitoring of a pulverized coal burner with aim of preventing the fireplace screens from high degradation...
-
Analysis of unsteady flow forces on the thermowell of steam temperature sensor
PublicationIn this paper, 3D numerical analysis of unsteady flow forces acting on the measuring sheath of steam temperature is presented. According to that purpose, the CFD (Computation Fluid Dynamic [1]) approach has been used. The nonstationary of fluid acting on the measuring sheath such as: Strouhal frequency, amplitude of pressure, structure of vortex, peak of pressure, field of pressure, field of velocity etc. are studied analytically...
-
A Multi-Fidelity Surrogate-Model-Assisted Evolutionary Algorithm for Computationally Expensive Optimization Problems
PublicationIntegrating data-driven surrogate models and simulation models of different accuracies (or fideli-ties) in a single algorithm to address computationally expensive global optimization problems has recently attracted considerable attention. However, handling discrepancies between simulation models with multiple fidelities in global optimization is a major challenge. To address it, the two major contributions of this paper include:...
-
Multiobjective Aerodynamic Optimization by Variable-Fidelity Models and Response Surface Surrogates
PublicationA computationally efficient procedure for multiobjective design optimization with variable-fidelity models and response surface surrogates is presented. The proposed approach uses the multiobjective evolutionary algorithm that works with a fast surrogate model, obtained with kriging interpolation of the low-fidelity model data enhanced by space-mapping correction exploiting a few high-fidelity training points. The initial Pareto...
-
A Geometrically Simple Compact Wideband Circularly Polarized Antenna
PublicationA compact broadband wide-slot circular polarization (CP) antenna is proposed. An inverted L-shape parasitic strip at the open end of a microstrip line extension and a slot modification is applied to attain wideband CP. The advantage of this technique is simplicity which makes it readily re-designable for different frequency bands. To demonstrate the concept, three designs working at different frequencies are obtained. The redesign...
-
Multi-fidelity aerodynamic design trade-off exploration using point-by-point Pareto set identification
PublicationAerodynamic design is inherently a multi-objective optimization (MOO) problem. Determining the best possible trade-offs between conflicting aerodynamic objectives can be computationally challenging when carried out directly at the level of high-fidelity computational fluid dynamics simulations. This paper presents a computationally cheap methodology for exploration of aerodynamic design trade-offs. In particular, point-by-point...
-
Variable-fidelity shape optimization of dual-rotor wind turbines
PublicationPurpose Dual-rotor wind turbines (DRWTs) are a novel type of wind turbines that can capture more power than their single-rotor counterparts. Because their surrounding flow fields are complex, evaluating a DRWT design requires accurate predictive simulations, which incur high computational costs. Currently, there does not exist a design optimization framework for DRWTs. Since the design optimization of DRWTs requires numerous model...
-
Variable-fidelity CFD models and co-Kriging for expedited multi-objective aerodynamic design optimization
PublicationPurpose – Strategies for accelerated multi-objective optimization of aerodynamic surfaces are investigated, including the possibility of exploiting surrogate modeling techniques for computational fluid dynamic (CFD)-driven design speedup of such surfaces. The purpose of this paper is to reduce the overall optimization time. Design/methodology/approach – An algorithmic framework is described that is composed of: a search space reduction,...
-
Optoelectronic properties of curved carbon systems
PublicationSystematic investigation of optoelectronic properties of curved carbon systems has been performed and the results have been compared with the representatives of flat carbon systems. Moreover, the application of third order dispersion corrected density functional tight binding method (with third order corrections of self-consistent charges) including Becke-Johnson dumping (DFTB3-D3(BJ)) has been validated in order to obtain reliable...
-
Expedited constrained multi-objective aerodynamic shape optimization by means of physics-based surrogates
PublicationIn the paper, computationally efficient constrained multi-objective design optimization of transonic airfoil profiles is considered. Our methodology focuses on fixed-lift design aimed at finding the best possible trade-offs between the two objectives: minimization of the drag coefficient and maximization of the pitching moment. The algorithm presented here exploits the surrogate-based optimization principle, variable-fidelity computational...
-
Praca układu absorpcyjnego oraz sposób ustalania jego średnich stanów termodynamicznych za pomocą wykresu w układzie entalpia właściwa-stężenie
PublicationW pracy przedstawiono w sposób szczegółowy zasadę działania układu absorpcyjnego. Zaprezentowano metodę opisu roztworów zwanych zespołami sorpcyjnymi i wykazano ich szczególną rolę w pracy takich urządzeń. W celu analizy energetycznej przedstawiono obieg absorpcyjny na wykresie stężenie - entalpia jak również metodę określania stanów termodynamicznych układu absorpcyjnego przy pomocy wspomnianego wykresu.
-
Neural simulator of steam power unit.
PublicationZbadano możliwości zbudowania neuronowego symulatora turbinowego bloku energetycznego. Zamodelowano ten obieg i sprawdzono konfiguracje sztucznych sieci neuronowych (SSN) zapewniające dużą dokładność symulatora neuronowego. Zwrócono uwagę na problemy dotyczące węzłów siłowni, w których następuje mieszanie się strumieni czynnika o zróżnicowanych parametrach cieplno-przepływowych. Wskazano na zastosowanie takiego symulatora w diagnostyce.
-
Analiza równomierności rozkładu pola magnetycznego cewek Helmholtz'a
PublicationPomiar pola magnetycznego wytwarzanego przez obiekt ferromagnetyczny umieszczony w polu magnetycznym Ziemi przeprowadza się za pomocą magnetometrów. W celu kalibracji magnetometru transduktorowego należy umieścić go w obszarze o dużej równomierności rozkładu pola magnetycznego oraz zapewnić precyzyjną zmianę wartości tego pola. Układ cewek Helmholtz'a pozwala na wytworzenie pola o określonej wartości. W pracy przedstawiono wyniki...
-
HVRmonitor - data replication monitoring method
PublicationArtykuł ten opisuje system służący monitorowaniu replikacji danych, wytworzony w firmie Lufthansa Systems Poland. W artykule przedstawiono w sposób ogólny wiele istotnych problemów a następnie przedstawiono w sposób bardziej szczegółowy ich rozwiązanie. Artykuł opisuje również architekturę wytworzonego systemu, jego funkcjonalność i interfejs, omawia w sposób zwięzły zasady jego działania i wskazuje jak wdrożone rozwiązania mogą...
-
ZATRUDNIENIE CZY SAMOZATRUDNIENIE – DYLEMATY WSPIERANIA AKTYWNOŚCI ZAWODOWEJ OSÓB STARSZYCH
PublicationCelem artykułu jest próba odpowiedzi na pytanie, czy wsparcie przedsiębiorczości osób starszych jest odpowiednim rozwiązaniem problemu ich gorszej pozycji na rynku pracy. Poszukując tej odpowiedzi, omówiono sytuację osób starszych na rynku pracy, wskazano na główne narzędzia służące wsparciu tej części populacji, na koniec przedstawiono wyniki badań przeprowadzonych wśród 1005 mikroprzedsiębiorców na Pomorzu. W oparciu o charakterystykę...
-
Przegląd wybranych topologii aktuatorów piezoelektrycznych
PublicationGłównym celem artykułu było przedstawienie stanu wiedzy oraz dotychczasowego doświadczenia związanego z maszynami piezoelektrycznymi. W pracy zostało omówione zjawisko piezoelektryczne oraz rys historyczny. Przedstawiono różne topologie aktuatorów piezoelektrycznych działających w warunkach specjalnych. W poszczególnych rozdziałach zostały opisane: silnik pierścieniowy z falą biegnącą, aktuatory o dużej wartości momentu oraz silniki...
-
The influence of the filler on the magnetic field distribution in ferromagnetic objects.
PublicationDuże obiekty ferromagnetyczne umieszczone w zewnętrznym polu magnetycznym (np. ziemskim polu magnetycznym) ulegają namagnesowaniu. W pewnych przypadkach konieczna jest demagnetyzacja obiektu ferromagnetycznego. Demagnetyzacja polega na umieszczeniu obiektu w wytworzonym w układzie zewnętrznym polu magnetycznym o określonych właściwościach. Jeżeli obiekt ferromagnetyczny posiada duże rozmiary, wówczas jego demagnetyzacja jest problemem...
-
Multidipolowy Model pola magnetycznego obiektu ferromagnetycznego.
PublicationObiekt ferromagnetyczny umieszczony w ziemskim polu magnetycznym zaburza równomierność rozkładu tego pola.Pole związane z obiektem zwane polem anomalnym zależy od kształtu, rozmiarów, położenia obiektu względem wektora ziemskiego pola magnetycznego. W pracy przedstawiono wyniki syntezy modelu multidipolowego pola magnetycznego trójosiowej elipsoidy oraz złożonego obiektu w kształcie statku. Obliczenia przeprowadzono dla różnych...
-
VI Krajowa Konferencja Naukowo - Techniczna Diagnostyka Procesów Przemysłowych DPP´2003.
PublicationW dniach 15-17 września 2003 roku odbyła się we Władysławowie Konferencja Naukowo Techniczna DPP´2003. Ma ona już 10 letnią tradycję. Konferencja jest organizowana cyklicznie począwszy od 1996 roku przez trzy ośrodki akademickie Politechnikę Gdańską, Politechnikę Warszawską oaz Uniwersytet Zielonogórski. Patronat nad Konferencją objęła PAN, Komitet Automatyki i Robotyki oraz Towarzystwo Konsultantów Polskich. Tegoroczna edycja...
-
Realizacja układu sterowania blokiem wymienników ciepła w postaci programu komputerowego wykorzystującego zmodyfikowany algorytm regulacji predykcyjnej DMC
PublicationW artykule przedstawiono eksperymentalny układ sterowania blokiem wymienników ciepła elektrociepłowni wykorzystujący zmodyfikowany algorytm regulacji predykcyjnej DMC. Na początku krótko opisano obiekt sterowania, zadania stawiane przed układem regulacji i wybrany algorytm sterowania. Następnie omówiono sposób realizacji regulatora opartego na idei programu komputerowego uruchamianego na stacji operatorskiej i komunikującego się...
-
Multihull vessel excitations in stochastic formulation
PublicationPraca dotyczy określania wymuszeń wielokadłubowej jednostki pływającej w ujęciu stochastycznym. Wymuszenia ruchu jednostek pływających pochodzą od ruchu fal morskich i działania wiatru. Najczęściej jest to falowanie nieregularne i dlatego w badaniach dynamiki takich jednostek zakłada się, że proces falowania ma charakter probabilistyczny. Przeprowadzono analizę dynamiki jednostki wielokadłubowej na liniowym modelu, na który działa...
-
System detekcji miny morskiej oparty na układzie FPGA
PublicationObiekt metalowy znajdujący się w wodzie morskiej wytwarza wokół siebie pole elektryczne. Źródłem tego pola są procesy elektrochemiczne. Wśród wielu metalowych obiektów znajdujących się w morzu są miny morskie. Miny denne często ukryte są w dnie morza w celu utrudnienia ich wykrycia przez sonary. W pracy przedstawiono wyniki analizy numerycznej wpływu przewodności elektrycznej dna na rozkład pola elektrycznego oraz opisano system...
-
SONATA 13 Sea-snow POPs: the secondary cycle of persistent organic pollutants in the Arctic
ProjectsProject realized in Department of Analytical Chemistry according to UMO-2017/26/D/ST10/00630 agreement from 2018-10-01
-
Technika cyfrowa - laboratorium 2023/4
e-Learning CoursesStrona wspomagajaca kurs Technika cyfrowa - laboratorium 2023/4
-
Awaria ujęcia drenażowego wód podziemnych.
PublicationW obecnej dobie dochodzi dość często niekontrolowanego niszczenia starych, istniejących systemów drenażowych w wyniku prowadzonych procesów inwestycyjnych. W artykule przedstawiono opis zaistniałej awarii ujęcia drenażowego wód podziemnych, będącej wynikiem działalności człowieka. Przedstawiono również analizę warunków gruntowo-wodnych wraz z propozycją zabezpieczenia miejsca awarii i poprawy bezpieczeństwa obiektów na przyległych...
-
Sample preparation methods used in food flavor analysis
PublicationJako, że żywność to skomplikowana matryca, a związki lotne w niej zawarte występują zazwyczaj na poziomie śladowym wymagane jest zastosowanie specjalnej procedury przygotowania próbek. W pracy zostały opisane niektóre metody przygotowywania próbek żywności, które łączą w sobie izolację i wzbogacanie analitów. Wśród opisanych metod znalazły się: PT, SPME, SDME, SBSE oraz SFE.
-
Uprzednie uzgodnienia cenowe jako narzędzie w sprawach porozumień w zakresie ustalania cen transakcyjnych
PublicationW dobie nasilonych procesów globalizacji, problem unikania opodatkowania poprzez lokowanie dochodów w krajach o niskim opodatkowaniu staje się coraz bardziej istotnym. Narzędziem ograniczenia sporów z organem podatkowym w zakresie cen stosowanych przez podmioty powiązane są ''uprzednie porozumienie cenowe''. Narzędzie to zostało po raz pierwszy wprowadzone do polskiego prawodastwa podatkowego od 1.01.2006 r.