Filters
total: 4676
filtered: 3478
-
Catalog
- Publications 3478 available results
- Journals 60 available results
- Conferences 2 available results
- Publishing Houses 2 available results
- People 157 available results
- Inventions 26 available results
- Projects 43 available results
- Laboratories 2 available results
- Research Teams 14 available results
- e-Learning Courses 466 available results
- Events 103 available results
- Open Research Data 323 available results
Chosen catalog filters
displaying 1000 best results Help
Search results for: ontologia wiedzy
-
Przetwarzanie i wnioskowanie z wiedzy o różnym poziomie zaufania
PublicationOntologie i bazy wiedzy wykorzystuje się w wielu zastosowaniach, takŜe takich, w których wnioskowanie ma charakter krytyczny, jak np. w przypadku systemów medycznych. W rozdziale przedstawione zostały kwestie zaufania do danych przechowywanych w bazach wiedzy i pobieranych z zewnętrznych źródeł. Opisane zostały przykłady uwzględnienia aspektów zaufania wykorzystujące kartograficzną reprezentację wiedzy - nowe podejście opracowane...
-
Metropolia wiedzy w regionach innowacyjnych (przykład Gdańskiego Obszaru Metropolitalnego)
PublicationGospodarka oparta na wiedzy jest jednym z głównych czynników rozwoju metropoli. Kształtowanie innowacyjnych meropoli wiąże się z nowym paradygmatem polityki miejskiej polegającej na łączeniu usług bytowych z kreowaniem konkurencyjności opartej na powiązaniach zewnętrznych. Opisano Gdański Obszar Metropolitalny jako biegun innowacyjności w regionie realizującym strategię równoważenia rozwoju
-
Model zarządzania zasobami wiedzy w środowisku oceny technologii informatycznych
PublicationCelem pracy jest prezentacja modelu zasobów wiedzy systemu agentowego do oceny technologii informatycznych. Na wstępie zaprezentowano koncepcje systemu agentowego do oceny technologii informatycznych opracowanego w Zespole Zarządzania Technologiami Informatycznymi. Następnie scharakteryzowano model proponowanych dla potrzeb systemu baz wiedzy. Opracowany model został następnie poddany weryfikacji w środowisku oceny technologii...
-
Innowacyjność jako jeden z filarów gospodarki opartej na wiedzy
PublicationInnowacyjność przedsiębiorstw zależy nie tylko od czynników wewnętrznych, które mogą być w większym stopniu kształtowane przez samo przedsięiorstwo, ale w dużej mierze od uwarunkowań zewnętrznych. Polityka państwa powinna zatem sprzyjać przedsiębiorczości, promować kreatywnosc, tworzyc klimat sprzyjający innowacyjności, a przy tym umoliwić pozyskiwanie środków na działalność rozwojową. Zmienia się będą wtedy także przedsiębiorstwa,...
-
Udostępnianie wiedzy w uczelni technicznej - kształcenie przez całe życie
PublicationRozdział opisuje problematykę kształcenia ustawicznego w uczelni technicznej. Zwrócono uwagę na konieczność zainteresowania się uczelni technicznych wprowadzaniem szerszej oferty edukacyjnej. Dokonano analizy wyników badań testowych, realizowanych w ramach projektu MAYDAY. Wskazano na kierunki rozwoju systemu kształcenia. Możliwość dofinansowania z funduszy UE może pomóc uczelniom w tworzeniu szerokiej oferty kształcenia przez...
-
Realizacja elementu LMS wspomagającego proces oceny wiedzy uczestników kursu
PublicationW rozdziale monografii omówiono mechanizmy realizacji testowania wiedzy studentów w systemach LMS. Przedstawiono opracowany na Wydziale Elektroniki, Telekomunikacji i Informatyki Politechniki Gdańskiej element systemu LMS oceny wiedzy uczestników zajęć laboratoryjnych. Wyróżniającą cechą tego systemu jest jego modułowa, rozproszona i hierarchiczna architektura oraz niezależność od jakości pracy sieci komputerowej.
-
Międzypokoleniowa sieć współpracy zawodowej jako baza do transferu wiedzy
PublicationW artykule przedstawiono koncepcje międzypokoleniowej sieci współpracy zawodowej umożliwiającej wsparcie współczesnego biznesu poprzez transfer wiedzy związany z wykorzystaniem doświadczenia i wieloletniej praktyki zawodowej osób starszych. Prezentowana w artykule koncepcja podkreśla konieczność tworzenia sieci międzypokoleniowej współpracy zawodowej
-
Statistical process control in software project management : a way to transfer single incident-related knowledge into organizational knowledge
PublicationZaproponowano statystyczne podejście do procesu kontroli zarządzania projektami informatycznymi. Przedstawiono sposób zamiany wiedzy incydentalnej na wiedzę organizacyjną.
-
Developing an Ontology from Set of Experience KnowledgeStructure
PublicationWhen referring to knowledge forms,collecting for all decision eventsin a knowledge-explicit way becomes a significant ask for any company. Set of experience knowledge structure can assis in accomplishing this purpose.However,after collecting,distributing and sharing that knowledge as adecisional DNA is even a more important advance.Distributing and sharing companies' decisional DNA through an efficient development of Ontologies...
-
Cartometric: semantic ontology evaluation with cartographic methods
PublicationW ostatnich latach, głównie dzięki rozwojowi inicjatywy Sieci Semantycznej (ang. Semantic Web), staliśmy się świadkami powstawania coraz większej liczby gwałtownie ewoluujących ontologii. W takiej sytuacji zarówno użytkownicy Sieci, jak i komputerowe agenty potrzebują metody oceny właściwości ontologii, w szczególności takiej, która uwzględni jej cechy semantyczne, czyli kształt przestrzeni dozwolonych modeli. Niniejsza praca prezentuje...
-
Ontology management in the multi-agent system for the it evaluation
PublicationThe team of researchers at the Gdańsk University of Technology is currently developing a model of the multi-agent system (MAS_IT) that would aid the IT managers to find the most appropriate technology to the goals assumed. The knowledge is to be provided by experts and stored in the facts and rules bases. The responsibility of the verification process-on the input and query stages-is given to the ontology, making it to some extend...
-
OSC - domain oriented ontology creation system
PublicationOntologies are, as part of semantic web, a basic component to enrich content available in the Internet with a meaning understandable for computers. In this publication an architecture and functionality of a domain oriented web portal for collaborative creation and storage of ontologies is presented. The system is being created by Gdańsk University of Technology Electronics, Telecommunications and Informatics faculty's Department...
-
Influence and selection of basic concepts on ontology design
PublicationOntologies as entities representing individual point of view on surrounding world introduce heterogeneity to knowledge representation. Common set of core concepts can introduce similarity big enough for further interoperability between ontologies. In this paper an experiment is presented proving that despite differences in detail ontologies stay similar in regard of core concepts. During the experiments NOIA methodology enhanced...
-
Ontology Engineering Aspects in the Intelligent Systems Development
PublicationThe ontology engineering encompasses both, artificial intelligence methods and software engineering discipline. The paper tries to address a selection of aspects pertaining to development activities such as choice of the environmental framework, functionality description, specification methods and roles definition. Authors refer to the ontology development projects they were involved in.
-
Logika opisowa jako język modelowania oprogramowania
PublicationW referacie pokazano zastosowanie logiki opisowej do opisu wybranych ontologii pojawiajcych si w inynierii oprogramowania, wymagajcych wsparcia ze strony inynierii wiedzy. Omówione zagadnienia to: inynieria wymaga, opis architektury oprogramowania wysokiego poziomu, opis projektu systemu i ontologia kodu programu. Wskazano zastosowanie systemów wnioskujcych (ang. knowledge reasoner) do automatycznego odkrywania wiedzy w systemach...
-
Aplikacje i środowiska kontekstowe: Ontologie w interaktywnych aplikacjach zorientowanych kontekstowo
PublicationPrzedstawiono model przetwarzania typu pervasive computing. Zanalizowano składowe aplikacji interaktywnej zorientowanej kontekstowo. Opisano architekturę takiej aplikacji, wykorzystującej usługi sieciowe, konteksty, scenariusze i ontologie. Scharakteryzowano metodę integracji tych elementów w wykorzystaniem adnotacji. zaproponowano motor wykonawczy dla kontenera usług sieciowych, bazujący na standardach: OSGi OWL-S
-
Zastosowania ontologii: Tworzenie scenariuszy negocjacyjnych z wykorzystaniem języka WS-CDL
PublicationIstnieje mozliwość formalnego zapisu przebiegu różnego rodzaju przedsięwzięć. Jedną z mozliwości zapisu scenariusza przedsięwzięcia jest wykorzystanie języka WS-CDL. Zaprezentowano metodę tworzenia konkretnej choreografii przedsięwzięcia w tym języku. Zwrócono uwagę na taniec negocjacyjny, w tym definicje ról, związków oraz typów kanałów komunikacyjnych. Dodatkowo zaproponoano środowisko wykonania scenariuszy zapisanych w tym języku.
-
Metody rozwiązywania problemu zapisu norm prawnych w postaci ontologii OWL
PublicationArtykuł dotyczy problemu zapisu norm prawnych w postaci umożliwiającej systemom komputerowym automatyczne przetwarzanie treści tych norm i ich interpretowanie. Artykuł przedstawia możliwości wykorzystania komputerów do podawania bieżącego stanu prawnego oraz pełnienia funkcji doradczej. W artykule opisana jest realizacja tego zagadnienia opierająca się na zapisie norm prawnych w postaci ontologii wyrażonych w języku OWL. Zapis...
-
Wykorzystanie ontologii wzbogaconych o reguły logiczne w systemach integracji danych.
PublicationCelem systemów integracji danych jest dostarczenie jednolitego interfejsu do wielu, dostępnych w sieci heterogenicznychźródeł informacji. Wraz z rozwojem Internetu opracowanie metodologii zarządzania wiedzą poprzez systemy integracji danych stało się jednym z fundamentalnych problemów zarządzania informacją. W ramach inicjatywy semantic Web powstał język OWL (Web Ontology Language) umożliwiający opisywanie semantyki różnych danych....
-
Knowledge base views
PublicationThe paper introduces an extension to the NeeK language. In the current shape NeeK allows for selection of fragments of a given ontology. The selected part is automatically mapped to a database schema by Data Views implementation. Experience with a real system using Data Views has shown that the resulting database schema does not necessarily reflect the needs of the business logic of an application that uses a specific Data View....
-
The cartographer algorithm for processing and querying description logics ontologies
PublicationLogika opisowa jest jednym z najbardziej popularnych formalizmów opisu wiedzy. Jej popularność jeszcze wzrosła kiedy pojawił się standard języka OWL. W artykule zaprezentowano nowy algorytm wnioskowania - algorytm kartograficzny - umożliwiający wnioskowanie niejawnie podanej wiedzy z terminologii (TBox) i opisu świata (ABox). Opisano sposób przetwarzania ontologii w terminach sygnatur binarnych i efektywny sposób odpytywania ontologii...
-
Improving the Performance of Ontological Querying by using a Contextual Approach
PublicationIn the paper we present the results of experiment we performed to determine whether a contextual approach may be used to increase the performance of querying a knowledge base. For the experiments we have used a unique setting where we put much effort in developing a contextual and a non-contextual ontology which are as much close counterparts as possible. To achieve this we created a contextual version...
-
Ontological queries supporting decision process in KaSea system
PublicationWraz z rozwojem baz wiedzy pojawiły się systemy ekspertowe, które wykorzystują je do wsparcia procesu podejmowania decyzji. Systemy Wsparcia Decyzyjnego (SWD), które są tematem niniejszego artykułu, komunikują się z bazami wiedzy, wypełniając je znanymi faktami i odczytując nowo wywnioskowane informacje. Jednakże istnieją sytuacje, w których SWD otrzymują niejednoznaczną odpowiedź od bazy wiedzy. Wówczas pojawia się potrzeba określenia,...
-
Collaborative Editing of Ontologies Using Fluent Editor and Ontorion
PublicationIn this paper we present two tools that we are developing at Cognitum for managing large knowledge bases: Fluent Editor and the Ontorion Server. We have been able to build a collaborative knowledge management system using these two tools. We show how this system can be used for the concurrent modification of knowledge and how we can manage multiple modifications to the same knowledge.
-
Syntactic modular decomposition of large ontologies with relational database
PublicationSupport for modularity allows complex ontologies to be separated into smaller pieces (modules) that are easier to maintain and compute. Instead of considering the entire complex ontology, users may benefit more by starting from a problem-specific set of concepts (signature of problem) from the ontology and exploring its surrounding logical modules. Additionally, an ontology modularization mechanism allows for the splitting up of...
-
Ontological queries supporting decision process in KaSea system
PublicationWraz z rozwojem baz wiedzy pojawiły się systemy ekspertowe, które wykorzystują je do wsparcia procesu podejmowania decyzji. Systemy Wsparcia Decyzyjnego (SWD), które są tematem niniejszego artykułu, komunikują się z bazami wiedzy, wypełniając je znanymi faktami i odczytując nowo wywnioskowane informacje. Jednakże istnieją sytuacje, w których SWD otrzymują niejednoznaczną odpowiedź od bazy wiedzy. Wówczas pojawia się potrzeba określenia,...
-
Metodologia projektowania programów edukacyjnych zorientowanych problemowo z wykorzystaniem bazy wiedzy.
PublicationOpisano prototyp programu, który może posłużyć do sprawdzania poprawności sposobu rozwiązywania zadań z elementarnej matematyki lub fizyki. Program tem umożliwia ponadto wygenerowanie wszystkich sposobów rozwiązania zadania. Omówiono program komputerowy CorrectWay, który realizuje wczesniej wymienione funkcje. artykuł zakończono wskazaniami kierunków dalszego rozwoju tego programu.
-
Wydobywanie wiedzy i klasyfikacja danych w systemie typu Web Farming
PublicationW rozdziale zaprezentowano metodę wydobywania informacji z dokumentów WWW oraz sposób klasyfikacji danych w prototypowym systemie typu Web Farming. Wydobywanie informacji z dokumentów bazuje na analizie syntaktycznej i porównywaniu występowania grup fraz obecnych w ich treści. Przedstawiono model semantyczny świata i jego reprezentacji w postaci dokumentów internetowych, oparty na pojęciu konceptu i kategorii tematycznej. Następnie...
-
Semantyczny portal wiedzy środowiskiem wsparcia procesów integracji uczelni i biznesu
Publication -
Model Pozyskiwania i Przetwarzania Wiedzy w Zarządzaniu Organizacją Uczącą się
PublicationW pracy podjęto tematykę rozwoju organizacji uczących się. Jako, że teoria organizacji uczącej nie daje mierników ani narzędzi do badania jej rozwoju autor podejmuje badania w tym zakresie w oparciu o znajomość organizacji informatycznych i istniejących w branży IT formalnych standardów oceny organizacji. Proponuje adaptację istniejących standardów oceny dojrzałości organizacji IT dla potrzeb pomiaru rozwoju organizacji uczących....
-
Stan wiedzy na temat analizy pyłów z wykorzystaniem mikroskopii elektronowej
PublicationDo oceny stopnia zanieczyszczenia środowiska wykorzystuje się różnorodne metody i techniki analityczne. Jedną z metod jest mikroskopia elektronowa, która może być wykorzystana także do monitoringu jakości powietrza, a w szczególności pyłów, których wielkość jest tak mała, że nie mogą być obserwowane z wykorzystaniem mikroskopii optycznej.W 2006 roku badania pyłów z wykorzystaniem mikroskopii elektronowej rozpoczęto także na Politechnice...
-
Język KQL jako realizacja idei języka SQL dla bazy wiedzy
PublicationW ramach inicjatywy semantic web rozwijane są systemy wnioskowania z wiedzy. Ciągle otwartym problemem są również języki dostępu do takich systemów. W artykule zaproponowano nowy język dostępu do zmodularyzowanych baz wiedzy, o cechach umożliwiających jego kompleksowe wykorzystanie w systemach zarządzania wiedzą, w sposób analogiczny do wykorzystania języka sql w systemach relacyjnych baz danych.
-
Weryfikacja struktur baz wiedzy systemu agentowego do oceny technologii informatycznych
PublicationRozdział dokumentuje przebieg i wyniki weryfikacji opracowywanego w Zakładzie Zarządzania Technologiami Informatycznymi modelu systemu wieloagentowego do oceny technologii informatycznych. Wykorzystanie tego modelu (zaprojektowanego w oparciu o ontologie i zasoby baz wiedzy) ma docelowo wspomagać procesy decyzyjne z zakresu doboru technologii informatycznych dla danej organizacji. Dla potrzeb jego weryfikacji wykorzystano dane...
-
Wytwarzanie architektury korporacyjnej środowiskiem weryfikacji struktur baz wiedzy systemu wieloagentowego
PublicationRozdział dokumentuje przebieg i wyniki weryfikacji opracowywanego w Zakładzie Zarządzania Technologiami Informatycznymi modelu systemu wieloagentowego do oceny technologii informatycznych. Wykorzystanie tego modelu (zaprojektowanego w oparciu o ontologie i zasoby baz wiedzy) ma docelowo wspomagać procesy decyzyjne z zakresu doboru technologii informatycznych dla danej organizacji. Dla potrzeb weryfikacji rozwiązania w zakresie...
-
Podejmowanie decyzji w przedsięwzięciach informatycznych wspierane systemami opartymi na wiedzy
PublicationW pracy podjęto próbę określenia możliwości zastosowania systemów z bazami wiedzy do wspomagania podejmowania decyzji w realizacji przedsięwzięć informatycznych. Każde wdrożenie inwestycji z zakresu IT w organizacji wymaga szeregu decyzji wymagających od decydenta wiedzy zarówno technicznej, jak i ekonomicznej. Nierzadko wiedza taka jest niepełna, bądź obarczona dużym stopniem niepewności. Autorzy zakładają, że istnieje możliwość...
-
MOST Wiedzy jako narzędzie promocji potencjału naukowo-badawczego uczelni wyższej
PublicationRozwój Internetu wpłynął na wiele aspektów naszego życia. Pośród wielu z nich zrewolucjonizował sposób komunikacji. Pochodną tego jest zmiana sposobu przekazywania wszelkiego rodzaju wiedzy. Ogromne znaczenie mają przeszukiwane źródła wiedzy, ich jakość i dostępność. W związku z tym, w obecnych czasach, o potencjale naukowym uczelni wyższej stanowią, obok pracowników w nich zatrudnionych, przede wszystkim zgromadzone bazy wiedzy...
-
Automatyczna negocjacja protokołu uzgodnień miedzy agentami
PublicationAutomatyczna negocjacja protokołu uzgodnień między agentami programowymi a urządzeniami wykonawczymi. Rozdział koncentruje się na rozszerzeniu funkcjonalności proaktywnych dokumentów(agentów) z wbudowana inteligencją o możliwości negocjacyjne.Ich celem jest umożliwienie rozpoznawania kontekstu wykonawczego urządzenia odwiedzanego przez dokument, by osiągnąć ugodę mimo skonfliktowanych wymagań urządzenia i dokumentu. Proponowane...
-
Zarządzanie wiedzą w systemach zarządzania jakością
PublicationW artykule przedstawiono rozważania dotyczące specyfiki zarządzania wiedzą w sektorze MŚP oraz roli systemów zarządzania jakością opartych na wymaganiach normy ISO 9001 w promowaniu tej koncepcji. Szczególną uwagę zwrócono na powiązania zarządzania wiedzą z podejściem procesowym stanowiącym jeden z filarów systemów zarządzania jakością.
-
The Use of an Ontotrigger for Designing the Ontology of a Model Maturity Capsule
PublicationThe aim of this work is to give the definition and present the possibility of applying (introduced and defined here) ontotriggers to design the ontology of a maturity capsule used in the assessment of IT projects. The complexity of designing ontology processes raises the question of whether there is a need for designing ontologies in a situation where it is possible to map them. The work is divided into four main parts. The first...
-
Fluent Editor and Controlled Natural Language in Ontology Development
Publication -
Lexicon Based Algorithm for Domain Ontology Merging and Alignment
PublicationMore and more systems contain some kind of knowledge describing their field of operation. Such knowledge in many cases is stored as an ontology. A need arises for ability to quickly match those ontologies to enable interoperability of such systems. The paper presents a lexicon based algorithm for merging and aligning of OWL ontologies. The proposed similarity levels are being presented and the proposed algorithm is being described....
-
Communications, Multimedia, Ontology, Photonics and Internet Engineering 2012
Publication -
Ontology of the Design Pattern Language for Smart Cities Systems
PublicationThe paper presents the definition of the design pattern language of Smart Cities in the form of an ontology. Since the implementation of a Smart City system is difficult, expensive and closely linked with the problems concerning a given city, the knowledge acquired during a single implementation is extremely valuable. The language we defined supports the management of such knowledge as it allows for the expression of a solution...
-
Ontology of economy as the basis of Peter Koslowsk's ''Ethical economy''
PublicationArtykuł daje prezentacje i komentarz rozdziału o ontologicznych przesłankach teorii ekonomicznych z pracy Petera Koslowskiego ''Zasady etycznej ekonomii (''Princiles''of Ethical Economy, Kluwer Academic Publishers, 2001).
-
Enhancing the set of experience knowledge structure as a reflexive ontology
PublicationPrzedstawiono mechanizm wspomagania reprezentacji wiedzy wyrażonej w postaci zbioru doświadczeń przy pomocy ontologii.
-
A model of an Ontology Oriented Threat Detection System (OOTDS)
PublicationArtykuł omawia projekt zorientowanego na ontologię systemu wykrywania zagrożeń (OOTDS) dla środowiska opisywalnego przez ontologię Bayesowską pierwszego rzędu wyrażoną w języku PR-OWL. Zakłada się, że środowisko monitorowane jest przez zbiór czujników dostarczających nieustannie systemowi OOTDS zdarzenia odzwierciedlające zmiany środowiska, wyrażone w specyficzny dla czujników sposób. Dedykowane moduły obsługi zdarzeń konwertują...
-
Processing and querying description logic ontologies using cartographic approach
PublicationLogika opisowa (ang. description logic) jest formalizem reprezentacji wiedzy, który w ostatnich latach uzyskał dużą popularność pomiędzy inżynierami wiedzy. Po krótkim wprowadzeniu do formalizmu logiki opisowej artykuł prezentuje system wnioskowania opracowany na Politechnice Gdańskiej w ramach projektu PIPS 6 Programu Ramowego UE. System wnioskujący jest oparty na nowatorskiej metodzie kartograficznej, której podstawy również...
-
Processing and querying description logic ontologies using cartographic approach
PublicationLogika opisowa jest formalizmem reprezentowania wiedzy, który ostatnio zyskuje na znaczeniu wśród inżynierów. Niniejszy rozdział, po krótkim wprowadzeniu do logiki opisowej, prezentuje silnik wnioskujący opracowany na Politechnice Gdańskiej. Silnik ten, o nazwie KaSeA, opiera się na oryginalnej idei kartografii wiedzy. Niniejszy rozdział pokazuje podstawy kartografii wiedzy, jej ograniczenia i potencjał rozwoju, a także porównuje...
-
Processing and Querying Description Logic Ontologies Using Cartographic Approach
Publication -
Decisional DNA, reflexive ontologies, and security: developing decisional trust
PublicationOmowiono model osiagania zaufania decyzjnego opartego na decyzyjnym DNA, refleksyjnych ontologiach oraz na bezpieczenstwie technologicznym.