Filters
total: 2192
filtered: 1795
-
Catalog
- Publications 1795 available results
- Journals 15 available results
- People 90 available results
- Inventions 33 available results
- Projects 5 available results
- Laboratories 5 available results
- Research Teams 9 available results
- Research Equipment 9 available results
- e-Learning Courses 85 available results
- Events 14 available results
- Open Research Data 132 available results
Chosen catalog filters
displaying 1000 best results Help
Search results for: SILNIK HYDRAULICZY
-
Kierunek wzrostu strumienia mocy w układzie napędu i sterowania hydrostatycznego. Graficzne przedstawianie mocy strat energetycznych oraz mocy rozwijanych w elementach układu. Część II. Układy ze sterowaniem dławieniowym równoległym i ze sterowaniem objętościowym prędkości silnika hydraulicznego obrotowego
PublicationPrzedstawiono interpretację graficzną mocy strat energetycznych występujących w elementach układów napędu i sterowania hydrostatycznego, a także mocy rozwijanych przez te elementy. Dokonano analizy układu indywidualnego ze sterowaniem dławieniowym równoległym prędkości silnika hydraulicznego obrotowego, układu indywidualnego ze sterowaniem objętościowym, pompą o zmiennej wydajności, prędkości silnika hydraulicznego obrotowego,...
-
Chapter 21. Investigation on sorption of 1-methyl-3-octylimidazolium chloride on sewage sludge in wastewater treatment
PublicationNiniejsza publikacja stanowi opis zjawiska sorpcji chlorku 1-metylo-3-oktylo imidazolu w wysuszonym osadzie czynnym pochodzącym z oczyszczalni ścieków. Uzyskana w toku badań izoterma sorpcji potwierdza wielowarstwową adsorpcję długołańcuchowych cieczy jonowych. Stosunkowo wysoki współczynnik podziału KD wynika z pH w jakim prowadzony był eksperyment oraz wysokiej zawartości węgla organicznego w sorbencie (50,49%) i potwierdza,...
-
Numerical Study on Mitigation of Flow Maldistribution in Parallel Microchannel Heat Sink: Channels Variable Width Versus Variable Height Approach
PublicationMicrochannel heat sink on one hand enjoys benefits of intensified several folds heat transfer performance but on the other hand has to suffer aggravated form of trifling limitations associated with imperfect hydrodynamics and heat transfer behavior. Flow maldistribution is one of such limitation that exaggerates temperature nonuniformity across parallel microchannels leading to increase in maximum base temperature. Recently, variable...
-
Developments in unsteady pipe flow friction modelling
PublicationW pracy omówiono wpływ błędów numerycznych na jakość rozwiązania równań uderzenia hydraulicznego. Wykazano rolę dyfuzji numerycznej i jej wpływ na dokładność rozwiązania w porównaniu z członem tarcia.
-
Identification analysis of dynamic changes in the composition of biogas and their impact on the operation of internal combustion engines
PublicationW pracy zamieszczono wyniki badań składu biogazu pozyskiwanego na komunalnym wysypisku śmieci. Pozyskiwany biogaz jest wykorzystywany do zasilania biogazowych zespołów prądotwórczych wyposażonych w silniki o zapłonie iskrowym dostosowanych do zasilania tym paliwem. Pozyskiwany biogaz powstaje w sposób naturalny w procesie beztlenowej fermentacji zachodzącej przez ok. 20 lat, w organicznej części pryzmy odpadów składowanych na wysypisku...
-
Advanced current regulated PWM inverter with simplified load model.
PublicationW artykule przedstawionio nowy regulator prądu stojana silnika asynchronicznego zasilanego z falownika napięcia. Regulator wykorzystuje obliczenia siły elektromotorycznej silnika. Rozważonio wpływ zmian parametrów silnika na działanie regulatora. Wykorzystano uproszczony model silnika bez uwzględnienienia rezystancji stojana. Zastosowano stałą częstotliwość próbkowania prądu. Układ zrealizowania w programie symulacyjnym oraz na...
-
Elementy kultury politycznej współczesnej emigracji polskiej.
PublicationDiasporę polską szacuje się na ok. 25 mln. Jest to społeczność zróżnicowana pod względem ekonomicznym, społecznym, politycznym. Cechą wyróżniającą ich jest specyficzna kultura polityczna. Polacy na emigracji manifestują postawy i działania silnie zindywidualizowane i jednostronne, uzasadnione przy tym silnym przekonaniem, że służą one dobru wspólnemu. Komponenty te tworzą postawy autorytarne. Inną cechą jest wytwarzanie postaw...
-
Uncertainty in measuring noise parameters of a communication receiver
PublicationPrzedstawiono sposób pomiarów mocy dźwięku generowanego przez silnik sytemu napędowego z przemiennikiem częstotliwości. Wyprowadzono wyrażenie na niepewność wyznaczania mocy dźwięku emitowanego przez silnik, przy użyciu pomiarów poziomu dźwięku. Niepewność wyników pomiarów była szacowana w oparciu o metodę typu B. Przedstawiono wyniki badań laboratoryjnych i analizy wybranych składników niepewności dla układu napędowego z silnikiem...
-
Zjawiska wibroakustyczne w asysnchronicznych silnikach klatkowych
PublicationRozprawa jest próbą systematycznego i kompleksowego rozpatrzenia zjawisk wibroakustycznych występujących podczas pracy asynchronicznych silników klatkowych małej mocy. Wychodząc z ogólnego diagramu związków przyczynowo-skutkowych wprowadzono wstępną klasyfikację mechanizmów generowania drgań i hałasu w silnikach. Bazując na przeprowadzonych badaniach wibroakustycznych zweryfikowano hipotezy o ilościowym udziale mechanicznych, wentylacyjnych...
-
Dual inhibition of PI3K/Akt signaling and the DNA damage checkpoint in p53-deficient cells with strong survival signaling: implications for cancer therapy
PublicationOporność komórek nowotworowych na leki uszkadzjące DNA związana jest ściśle ze zdolnością do utrzymywania blok z fazie G2 cyklu komórkowego. Blok ten regulowany jest przez mechanizmy punktu kontrolnego G2/M oraz szlaki przeżycia komórkowego. W pracy badaliśmy rolę szlaku kinazy PI3K/Akt w funkcjonowaniu punktu kontrolnego cyklu komórkowego i wpływ na przeżycie komórek traktowanych lekiem przeciwnowotworowym - cisplatyną. Nasze...
-
Projektowanie gier komputerowych z wykorzystaniem Unreal Development Kit
PublicationW pracy przedstawiono pakiet narzędziowy Unreal Development Kit (UDK) umożliwiający tworzenie gier w oparciu o silnik Unreal Engine 3 (UE3). Silnik ten umożliwia tworzenie wieloplatformowych, zaawansowanych graficznie gier praktycznie dowolnego typu. UDK jest zasadniczo kompletnym środowiskiem wytwarzania gier oferując rozmaite narzędzia modelowania poziomów, w tym: edytor brył geometrycznych, siatek obiektów i terenu, bibliotekę...
-
Redundant Actuation of 3RRR over-actuated Planar Parallel Manipulator
PublicationPraca opisuje zagadnienia modelowania i napędzania manipulatorów równoległych. Cechą charakterystyczną manipulatorów równoległych jest występowanie jednego lub kilku łańcuchów kinematycznych zamkniętych (gałęzi równoległych). Standardowo, konstrukcje takie są napędzane jedynie silnikami montowanymi w parach kinematycznych łączących łańcuchy kinematyczne z podstawą. Niekiedy konstrukcje takie są układami napędzanymi nadmiarowo (liczba...
-
The possibilities of using of the engine multidimensional charakteristics in fuel consumption prediction
PublicationDokument przedstawia możliwości prognozowania zużycia paliwa z wykorzystaniem wielowymiarowej charakterystyki zużycia silnika. Zdefiniowane zostały charakterystyki wielowymiarowe silnika.
-
Funkcjonowanie zespołów napędu hydraulicznego maszyn w niskich temperaturach otoczenia. Wyd.2
PublicationW pracy przedstawiono cztery warianty klasyfikacji rozruchów oziębionego napędu hydraulicznego. Pierwsza sytuacja dotyczy zagadnienia, w którym wszystkie zespoły układu napędowego wraz z olejem mają taką samą niską temperaturę podczas rozruchu. Pozostałe warianty odnoszą się do rozruchu w warunkach szoku termicznego wywołanych zasilaniem ciepłym czynnikiem roboczym oziębionych zespołów hydraulicznych. Rozruch zespołów w takich...
-
Satelitowe maszyny wyporowe. Podstawy projektowania i analiza strat energetycznych
PublicationMonografia poświęcona jest najnowszym konstrukcjom pomp i silników hydraulicznych satelitowych, nad którymi prace projektowe, badawcze i rozwojowe są prowadzone w laboratorium Hydrauliki i Pneumatyki Politechniki Gdańskiej od 2007 roku. W monografii wykazano, że jest możliwe zbudowanie maszyn satelitowych dla dwóch przypadków pracy satelitowego mechanizmu roboczego. Pierwszy przypadek dotyczy mechanizmu z obracającą się planetą,...
-
Wpływ strat mechanicznych w siłowniku teleskopowym zespołu zagęszczającego w pojeździe do usuwania odpadów z pojemników na skuteczność prasowania odpadów
PublicationHydraulic telescopic cylinders are used to power the moving wall of rear loader garbage trucks equipped with the traditional "sweep and slide" system. As the garbage compression force is directly dependent on the resistance force of the moving wall, losses in the hydraulic telescopic cylinder influence the compaction process. Taking them into account in the control system may improve the operation of the compaction...
-
Analysis of the torque response of a car engine to the step change of the control signal
PublicationW pracy zamieszczono wyniki badań silnika samochodu osobowego w warunkach nieustalonych. Stan obciążenia silnika wynikał z realizowanego cyklu jezdnego w warunkach drogowych oraz sposobu sterowania układem napędowym. Parametry trakcyjne pojazdu mierzone były za pomocą systemu GPS z fenomenologiczną korektą sygnału wysokości, na której się on znajdował. Wybrane parametry pracy silnika mierzone były za pomocą sytemu komunikującego...
-
Estymacja położenia wirnika w bezczujnikowym napędzie trakcyjnym z silnikiem IPMSM
PublicationW referacie omówiono problematykę estymacji położenia kątowego wirnika silnika IPMSM w aspekcie zastosowań trakcyjnych. Przedstawiono metody estymacji położenia kątowego wirnika silnika IPMSM umożliwiające stabilną pracę napędu w pełnym zakresie prędkości. Omówione algorytmy estymacji położenia opierają się na analizie wartości pochodnych prądów fazowych silnika związanych z modulacją napięć realizowaną przez falownik tranzystorowy....
-
Thermal and solutal performance of Cu/CuO nanoparticles on a non-linear radially stretching surface with heat source/sink and varying chemical reaction effects
Publication -
On making operational decisions with taking into account value of operation applied to ship main propulsion engine as an example
PublicationObiektywizm i racjonalność w podejmowaniu decyzji eksploatacyjnych, są podstawowymi warunkami umożliwiającymi ich optymalny wybór. Zmusza to, do stosowania ocen ilościowych rozpatrywanych kryteriów, a tym samym do poszukiwania takich wskaźników, które w danej sytuacji pozwolą uznać jedną z wielu rozpatrywanych decyzji za najbardziej odpowiednią.Dokładne określenie zadania dla systemu energetycznego (np. zadania transportowego dla...
-
Problem of Clogging in Drainage Systems in the Examples of the Zur and Podgaje Dams
PublicationDrainage plays an extremely important role in hydraulic structures, such as earth dams. Observations of drainage in hydraulic structures under various soil conditions indicate that the phenomenon of clogging can lead to a radical reduction in the efficiency of drainage, making it non-functional within a few years after construction. This article describes the problems of drainage clogging by iron oxide in the examples of the Zur...
-
Design concepts of propulsion and steering system for hotel unit of two-segment inland waterways ship
PublicationW artykule przedstawiono założenia projektowe i dwa rozwiązania koncepcyjne napędu i sterowania barki hotelowej, stanowiącej część dwusegmentowego statku śródlądowego i przybrzeżnego. Obydwa rozwiązania oparto na zastosowaniu dziobowego śrubosteru małej mocy, ze śrubą stałą umieszczoną w dyszy obrotowej. W jednym z rozwiązań śruba napędzana jest silnikiem hydraulicznym, zaś w drugim - silnikiem elektrycznym. Mechanizm obrotu kolumny...
-
Research of hydrotronic variable displacement radial piston pump with electro -pneumatic control
PublicationThe paper presents the developed new electro-pneumatic control (pneumotronic) system for hydraulic fixed-displacement radial piston pump. Hydraulic fixed-displacement radial piston pump equipped with the proposed control system changes into hydrotronic variable-displacement radial piston pump. Pump flow rate control is realized by means of programmable logic controller, electro-pneumatic valves, pneumatic cylinders and a sensor.
-
On the possible increasing of efficiency of ship power plant with the system combined of marine diesel engine, gas turbine and steam turbine at the main engine - steam turbine mode of cooperation
PublicationW pracy przedstawiono koncepcję układu kombinowanego okrętowego dużej mocy złożonego z silnika głównego tłokowego oraz skojarzonych z nim turbiny gazowej mocy i układu turbiny parowej, wykorzystujących energię zawartą w spalinach wylotowych silnika głównego tłokowego. Rozpatrywano układ kombinowany układ złożony z silnika spalinowego tłokowego skojarzony z układem turbiny parowej. Podano algorytm i obliczenia poszczególnych podukładów:...
-
The Methodology for Determining the Theoretical Based on the Characteristics of Effective Absorbency Versus Pressure Drop in the Motor
PublicationThis article describes a method for determining the theoretical and actual working volume of a hydraulic motor. It has been shown that the actual working volume of the motor is the sum of the theoretical working volume and the additional volume that depends on the pressure drop in the working chambers of the motor. It was also shown that the volumetric losses in the hydraulic motor are not only a function of the pressure drop in...
-
Response to the commentary on Clinical psychological diagnosis in children and adolescents: challenges and recommendations of consultants in clinical psychology: Matczak and Stańczak (2019)
Publication -
Clinical psychological diagnosis in children and adolescents: challenges and recommendations of consultants in clinical psychology
Publication -
Stirling engine design effects on performance indicies.
PublicationW pracy przedstawiono analizę wpływu wybranych parametrów konstrukcyjnych silnika Stirlinga MAC-02 na jego własności eksploatacyjne. Przyjmując maksimum mocy jako kryterium optymalizacji badano jaki wpływ na wybrane wskaźniki jakości (moc i sprawność) oraz optymalizowane parametry konstrukcyjne silnika (wymiary wymiennika cieplnego oraz parametry układu korbowego) mają ograniczenia nałożone na ciepło dostarczane oraz długość...
-
Aiding (opponent) flow of hybrid copper–aluminum oxide nanofluid towards an exponentially extending (lessening) sheet with thermal radiation and heat source (sink) impact
Publication -
New Design of Axial Piston Pump with Displaced Swash Plate Axis of Rotation for Hydro-Mechanical Transmissions
PublicationThis paper presents a prototype design of an axial piston pump with displaced swash plate axis of rotation in two directions of discharge with electronic control intended for installation on a hydraulic-mechanical gearbox dedicated to working machines. The effect of displacement of the swash plate rotation axis on dead space volume and volumetric efficiency is presented. The construction and principle of operation of the capacity...
-
Układy napędowe z silnikami wysokoobrotowymi
PublicationW artykule przedstawiono aktualny stan techniki w dziedzinie wysokoobrotowych ukłaów napędowych. Porównano właściwości silnika PMSM i silnika z matrycą Halbacha w zastosowaniu do napędu wysokoobrotowych pomp zanurzeniowych do ropy naftowej.
-
Porównanie własności smarnych wody, emulsji oleju w wodzie typu HFA-E oraz oleju Total Azolla 46 jako czynników roboczych w układach hydraulicznych = Comparison of the lubricant property of water oil-in-water emulsion type HFA-E and oil total Azolla 46 as working liquids in hydraulic systems
PublicationW artykule scharakteryzowano i opisano wyniki badań własności smarnych wody destylowanej, 1% emulsji oleju w wodzie typu HFA-E sporządzonej na bazie koncentratu do tworzenia emulsji Isosynth VH110BF, oleju Total Azolla 46 oraz, w celach porównawczych, samego koncentratu Isosynth VH110BF. Przedstawiono również wyniki badań powierzchniowego zużycia zmęczeniowego (pittingu), dla wyżej wymienionych czynników smarnych. Emulsja oleju...
-
Shallow Water Equations as a Mathematical Model of Whitewater Course Hydrodynamics
PublicationPredicting the positions of local hydraulic phenomena, as well as accurately esti-mating the depth and velocity of the water flow are necessary to correctly config-ure a whitewater canoeing course. Currently, a laboratory and full 3D CFD model-ing are typically used in the design process to meet these needs. The article points to another possibility which can be useful at the preliminary stage of the design. The authors show that...
-
Issue of changes in technical states of a diesel engiene as the result of wear of its tribological systems
PublicationWskazano na konieczność rozpatrywania procesów obciążeń i zużywania układów tribologicznych silników o zapłonie samoczynnym (a zatem również zmiany ich stanów) w warunkach rzeczywistych jako procesów losowych. Oznacza to, że matematycznymi modelami tych procesów mogą być funkcje losowe o argumencie, którym jest czas (t) i o wartościach, którymi są zmienne losowe takie jak obciążenia i zużycia poszczególnych układów tribologicznych....
-
Methodology of experimental research on efficiency of hydro-mechanical automatic gearbox
PublicationThe article shortly describes the design and principle of operation of the hydromechanical gearbox and presents the methodology and design of test stands used for testing hydromechanical proto-type gearbox developed at Technical University of Gdansk. The article presents an approach according to which, in order to obtain reliable measurement data, it is necessary to separate the tests of the hydraulic and mechanical parts of the...
-
NEW CONCEPT OF HYBRID PROPULSION WITH HYDROSTATIC GEAR FOR INLAND WATER TRANSPORT
PublicationThe article presents the development of author’s concept of a diesel/hydraulic propulsion system for inland watercraft. Due to specific nature of vessel navigation on rivers, classical propulsion systems with shaft lines can be effectively replaced by systems with hydraulic power transmission. A solution is also presented of a hybrid design with extra electric port having the form of a pumping system driven from a battery of accumulators....
-
Perforating systems in shale gas recovery
PublicationHydraulic fracturing is common method of shale gas recovery. Due to environmental, economical and technological problems many alternative technologies have been developed. One of the most promising group of technologies is based on perforating systems. This paper describes theoretical and practical aspects of best known technologies used to create perforations. New perforating/fracturing technologies which can replace hydraulic fracturing...
-
Pompownie dużej mocy z falownikiem wędrującym średniego napięcia
PublicationArtykuł zawiera rys rozwoju napędów przekształtnikowych w stacjach pomp, w szczególności regulacji wydatku kilku pomp, po kolei, przez jeden przemiennik częstotliwości. Omówiono podstawy teoretyczne zjawiska pola niestłumionego i napięcia resztkowego silników, które utrudniają szybkie przełączania silnika pompy pomiędzy zasilaniem regulowanym przez falownik a zasilaniem z sieci. Przedstawiono zasady transferu (przełączania) synchronicznego...
-
Analiza porównawcza procesów tłumienia i wygładzania fali ciśnienia w trakcie nieustalonego przepływu w rurociągach wykonanych z różnych materiałów.
PublicationUderzenie hydrauliczne jest uważane za jeden z najważniejszych problemów nieustalonego przepływu w przewodach, dlatego nadal stanowi obiekt badań wielu naukowców. To zagadnienie może być badane na dwóch poziomach: praktycznym i teoretycznym. W artykule zaprezentowane zostały wyniki badań doświadczalnych przeprowadzonych na stanowisku pomiarowym nieustalonego przepływu, funkcjonującym w Laboratorium Hydraulicznym Wydziału Inżynierii...
-
Comparing combined gas tubrine/steam turbine and marine low speed piston engine/steam turbine systems in naval applications
PublicationPorównano układy napędowe okrętowe kombinowane turbina gazowa- turbina parowa oraz spalinowy okrętowy silnik tłokowy wolnoobrotowy - turbina parowa. Porównywano moce oraz zużycie paliwa oraz parametry pary świeżej układu turbiny parowej.
-
Jaka oprawka do CNC? Przegląd: Wybrane konstrukcje oprawek do mocowania narzędzi trzpieniowych
PublicationPrzedstawiono ogólną charakterystykę oprawek stosowanych do mocowania narzędzi trzpieniowych. Opisano oprawki: mechaniczne z mechanizmem śrubowym i tuleją rozprężną, hydrauliczne, hydromechaniczne oraz termoskurczowe.
-
Multiparameter analysis of Stirling engine with Ericsson drive mechanism.
PublicationW pracy zaprezentowano wyniki optymalizacji parametrów konstrukcyjnych silnika Stirlinga o konfiguracji beta z mechanizmem korbowym Ericssona. Jako kryterium przyjęto maksymalizację mocy silnika. W pierwszym etapie poddano optymalizacji tylko parametry konstrukcyjne wymiennika ciepła (7 zmiennych) W drugim etapie do powyższych zmiennych decyzyjnych procesu optymalizacyjnego dołączono wymiary tłoka oraz parametry konstrukcyjne...
-
Przekształtnik do generatora wiatrowego włączanego do sieci jednofazowej
PublicationPopyt na energię ze źródeł odnawialnych prowadzi do konieczności opracowywania układów przekształtnikowych spełniających rzadko spotykane wymagania. Regulacje prawne oraz wymagania techniczne doprowadziły do opracowania generatora wiatrowego o mocy 11 kW dołączanego do jednofazowej sieci prądu przemiennego. Optymalizując koszty zaprojektowano przekształtnik z małym zasobnikiem energii zapewniającym minimalizację pojemności głównego...
-
Symulacja odwróconego cyklu sprężarki zębatej
PublicationCelem pracy jest określenie warunków występujących w komorze roboczej silnika pneumatycznego pracującego w cyklu odwrotnym do cyklu sprężarki zębatej. Wyniki uzyskano za pomocą symulacji w programie ANSYS CFX poprzez zamodelowanie przepływu powietrza przez komorę roboczą silnika.
-
Analysis of two design kind of propulsion for an inland vessel
Publicationw artykule przedstawiono dwa rodzaje układu napędowego dla statku śródlądowego. Pierwszy układ diesel-elektryczny z przetwornikiem częstotliwości i drugi układ diesel-hydrauliczny z przekładnią hydrostatyczną. Przeprowadzono wstępną analizę porównawczą obu układów z uwzględnieniem gabarytów, mas, kosztów inwestycyjnych i sprawności.
-
Experimental Study of the Influence of Small Upward Seepage on Open-Channel Flow Turbulence
Publication -
Wave damping and smoothing in the unsteady pipe flow
Publicationlaboratoryjne eksperymenty wykonane dla rur polietylenowych o różnej długości wykazały obecność takich zjawisk jak zmienna prędkość propagującej fali ciśnienia oraz jej intensywne tłumienie i wygładzanie. w artykule zaproponowano modyfikacje standardowych równań przepływu nieustalonego. polega ona na wprowadzeniu zmiennej prędkości fali oraz dyssypacji energii na jej czole opisanej członem dyfuzyjnym. do rozwiązania równań zaproponowano...
-
Reservoir Influence on Pressure Wave Propagation in Steel Pipes
PublicationThe relation between the length of steel pipe and the pressure wave period in the system, reservoir-pipe-valve, is discussed. Experiments carried out for the short steel pipes showed that in such a system, the pressure wave celerity estimated using the measured wave cycles systematically increases with the increase of the pipe length. The observed differences can exceed even 90 m=s. As the pressure wave traveling in the pipe with...
-
Discussion of “Development of an Accurate Time integration Technique for the Assessment of Q-Based versus h-Based Formulations of the Diffusion Wave Equation for Flow Routing” by K. Hasanvand, M.R. Hashemi and M.J. Abedini
PublicationThe discusser read the original with great interest. It seems, however, that some aspects of the original paper need additional comments. The authors of the original paper discuss the accuracy of a numerical solution of the diffusion wave equation formulated with respect to different state variables. The analysis focuses on nonlinear equations in the form of a single transport equation with the discharge Q (volumetric flow rate)...
-
On the possible increasing of efficiency of ship power plant with the system combined of marine diesel engine, gas turbine and steam turbine in case of main engine cooperation with the gas turbine fed in series and the steam turbine
PublicationW pracy przedstawiono koncepcję układu kombinowanego okrętowego dużej mocy złożonego z wiodącego silnika głównego silnika spalinowego tłokowego oraz skojarzonych z nim turbiny gazowej mocy i układu turbiny parowej, wykorzystujących energię zawartą w spalinach wylotowych silnika spalinowego. Rozpatrywano wariant układu kombinowanego, którym turbina mocy jest zasilana szeregowo spalinami wylotowymi. Podano algorytm i obliczenia...