Filters
total: 1102
-
Catalog
- Publications 670 available results
- Journals 58 available results
- People 42 available results
- Inventions 11 available results
- Projects 16 available results
- Laboratories 2 available results
- Research Teams 1 available results
- e-Learning Courses 57 available results
- Events 8 available results
- Open Research Data 237 available results
displaying 1000 best results Help
Search results for: CIENKIE POWŁOKI
-
Przestrzeń miejska areną sportu
PublicationW życiu współczesnych "mieszczan" ważną rolę pełni czas wolny, który coraz częściej spędzany jest aktywnie. O tym, ile i jak się ruszamy, w pewnym stopniu decyduje przestrzeń, która nas otacza. Czy łatwo jest dotrzeć na pływalnię, do parku, na plac zabaw? Jakie możliwości ruchu daje mi moje osiedle? Ile barier muszę pokonać, by móc pobiegać cy pojeździć na rowerze? Czy w dzisiejszym, zekonomizowanym świecie sport uprawiać można...
-
Ocena jakości kompostów z osadów nadmiarowych na podstawie zawartości wybranych metali ciężkich.
PublicationOznaczono zawartość metali ciężkich w próbkach kompostu pochodzących z dwóch niezależnych od siebie oczyszczalni mechaniczno-biologicznych wyposażonych w kompostownie pryzmowe. Oczyszczalnie posiadają zbliżoną technologię oczyszczania ścieków, a nadmiarowy osad utylizują poprzez przyrodnicze wykorzystanie. W próbkach kompostów oznaczono następujące metale ciężkie: cynk, żelazo, ołów, kadm, kobalt, miedź, nikiel, mangan i magnez,...
-
Mechanika Techniczna II (PG_00042007), I stop., Energetyka, Powt., [W,C], [BR], zimowy, 22/23
e-Learning CoursesCelem przedmiotu jest przedstawienie podstaw teoretycznych mechaniki i wytrzymałości ustrojów jednowymiarowych (pręty, belki) oraz dwuwymiarowych (elementy teorii tarcz, płyt i powłok osiowo-symetrycznych). Student po kursie powinien umieć : wyznaczyć rozkłady sił i momentów wewnętrznych; wyznaczyć rozkład naprężenia; obliczać przemieszczenia ustrojów prętowych; wskazać miejsca największego wytężenia materiału przy typowych...
-
Paweł Tysiąc dr inż.
PeopleHe was born on March 25, 1992 in Gdańsk. After graduating from Junior High School No. 32, he attended the VIII Liceum Ogólnokształcące im. National Education Commission in Gdańsk, classes with a mathematical and geographical profile, obtaining a secondary school-leaving examination certificate in 2011. Then, in 2011-2016, he continued his studies at the Faculty of Civil and Environmental Engineering of the Gdańsk University of...
-
Model korektora współczynnika mocy do programu symulacyjnego PSpice. Zagadnienia warunków początkowych.
PublicationKorektor współczynnika mocy jest elektronicznym układem zasilającym służącym do kształtowania przebiegu prądu pobieranego z sieci energetycznej zgodnie z napięciem sieciowym. Korektor jest układem o małym tłumieniu, odpowiedź przejściowa zanika bardzo powoli i numeryczne całkowanie staje się bardzo kosztowne. W pracy zaproponowano metodę wyznaczania warunków początkowych w okresowym stanie ustalonym w oparciu o model uśredniony.
-
Anita Mieszkowska Język polski B2 (gr. międzywydziałowa) 22/23z
e-Learning Courses -
Anita Mieszkowska Język polski B2 (gr. międzywydziałowa) 22/23l
e-Learning Courses -
Anita Mieszkowska Język polski B2 (gr. międzywydziałowa) 23/24z
e-Learning Courses -
Anna Kucharska-Raczunas, Janina Badocha JĘZYK POLSKI 21/22L
e-Learning Courses -
Anita Mieszkowska Język polski B2 (gr. międzywydziałowa) 23/24l
e-Learning Courses -
Technologia otrzymywania bioaktywnych powłok na porowatym nietoksycznym stopie tytanu Ti13Nb13Zr
ProjectsProject realized in Faculty of Mechanical Engineering according to UMO-2012/05/N/ST8/02909 agreement from 2013-01-25
-
SMALL INTESTINE, Jejunum - Unknown, 32 - Tissue image [3280730025627701]
Open Research DataThis is the histopathological image of SMALL INTESTINE tissue sample obtained in Medical University Gdańsk and deposited in ZMDL-GUMED. The sample image was taken using: Pannoramic 250 3DHistech slide scanner (20x magnification) and saved to DICOM format.
-
MES w mechanice cienkościennych konstrukcji powłokowych, II stop., Oce Sn, W, [BR], zimowy, 22/23 (PG_00057296)
e-Learning CoursesTematy: Omówienie literatury przedmiotu; ogólny obraz MES - typy analiz, idea dyskretyzacji, pojęcie elementu skończonego, budowa globalnych równań równowagi, zasada pracy wirtualnej w zapisie macierzowym; Podstawowe równania MES (statyka, dynamika) - algorytm MES w mechanice liniowej, równania liniowej teorii płyt cienkich, założenia upraszczające (hipoteza Kirchhoffa-Love'a); dyskretyzacja ustroju powierzchniowego, dynamiczne...
-
Bezpieczeństwo użytkowania urządzeń chłodniczych i klimatyzacyjnych
PublicationW artykule przedstawiono zagrożenia pochodzące od urządzeń chłodniczych i klimatyzacyjnych oraz sposoby zapobiegania tym zagrożeniom. Do głównych zagrożeń można zaliczyć pracę przy czynnikach chłodniczych oraz zagrożenia elektryczne pochodzące od instalacji i urządzeń napędowych, oświetleniowych i sygnalizacyjnych. Zaprezentowano środki mające na celu wyeliminowanie tych zagrożeń, przedstawiono sposoby zapobiegania porażeniom elektrycznym...
-
Preparation and physicochemical characterization of ceramic supports for supported liquid membranes
PublicationImmobilizowane membrany ciekłe stały się przedmiotem intensywnych badań w ostanich latach, głównie w procesach oczyszczania strumieni gazowych. Kluczowym czynnikiem mającym wpływ na efektywność tych procesów ma czas życia układu membranowego, a zatem odpowiedni dobór nośnika i fazy membranowej. W porównaniu do nośników polimerowych, ceramiczne charakteryzują się większą grubością, jednak są bardziej stabilne termicznie. Praca...
-
Listowe kolorowanie grafów
PublicationW klasycznym modelu kolorowania grafów,kolor przydzielany wierzchołkowi jestograniczony przez regułę zakazującą pokolorowania dwóch sąsiednich wierz-chołków tym samym kolorem. Kolorowanie listowe wprowadza dodatkowe ograni-czenie: każdy wierzchołek posiada z góry określony zbiór dopuszczalnych ko-lorów. Rozważamy jak duża może być różnica pomiędzy liczbą chromatyczną ilistową liczbą chromatyczną oraz dla jakich klas grafów...
-
Neuroendocrine tumor, grade 1 - Male, 63 - Tissue image [8150730005226881]
Open Research DataThis is the histopathological image of SMALL INTESTINE tissue sample obtained in Medical University Gdańsk and deposited in ZMDL-GUMED. The sample image was taken using: Pannoramic 250 3DHistech slide scanner (20x magnification) and saved to DICOM format.
-
WYKORZYSTANIE SIECI NEURONOWYCH I METODY WEKTORÓW NOŚNYCH SVM W PROCESIE ROZPOZNAWANIA AKTYWNOŚCI RUCHOWEJ PACJENTÓW DOTKNIĘTYCH CHOROBĄ PARKINSONA
PublicationChoroba Parkinsona (ang. PD - Parkinson Disease) zaliczana jest do grupy chorób neurodegeneracyjnych. Jest to powoli postępująca choroba zwyrodnieniowa ośrodkowego układu nerwowego. Jej powstawanie związane jest z zaburzeniem produkcji dopaminy przez komórki nerwowe mózgu. Choroba manifestuje się zaburzeniami ruchowymi. Przyczyna występowania tego typu zaburzeń nie została do końca wyjaśniona. Leczenie osób dotkniętych PD oparte...
-
Wytrzymałość materiałów (PG_00055379), [W], Inż., WIMiO, zimowy, 2023/2024
e-Learning CoursesPodstawy Wytrzymałości Materiałów; Stan naprężenia i odkształcenia; Rozciąganie i ściskanie osiowe pręta prostego; Momenty bezwładności figur płaskich; Skręcanie prętów zwartych i cienkościennych; Zginanie belek prostych; Ściskanie mimośrodowe prętów; Siły wewnętrzne i naprężenia w układach prętowych. Wymiarowanie; Zagadnienia wytrzymałości przy obciążeniu złożonym; Stateczność prętów (wyboczenie); Zginanie prętów słabo zakrzywionych...
-
Niszczące oddziaływanie wody i mrozu na mieszanki mineralno-asfaltowe - przegląd literatury.
PublicationW artykule tym przedstawiono na podstawie przeglądu dotychczasowych prac badawczych polskich i głównie zagranicznych wpływ istotnych czynników na adhezję i odporność mieszanek mineralno-asfaltowych na działanie wody i mrozu. Omówiono wpływ cech asfaltu, rodzaj kruszywa i środka adhezyjnego (ciekłe aminy tłuszczowe i wapno hydratyzowane) oraz wpływ zawartości wolnych przestrzeni w mieszance mineralno-asfaltowej i odwodnienia nawierzchni....
-
Charakterystyka zgorzelin na elementach wyposażenia wewnętrznego ze stali 18Cr-10Ni-0,5Nb w reaktorze instalacji hydrokrakingu
PublicationBadano zgorzeliny siarczkowe na kołpakach z austenitycznej stali 18Cr-10Ni-0,5Nb z wnętrza reaktora instalacji hydrokrakingu. Wsad reaktora stanowiły ciekłe węglowodory i wodór o temperaturze 370 stopni C. Stężenie siarkowodoru w aparacie zawierało się w granicach 12 ppm - 1,2% obj. Posługując się elektronowym skaningowym mikroskopem sprzężonym ze spektrometrem rentgenowskim dyspersji energii określono mikrostrukturę i skład chemiczny...
-
The use of thermochromic liquid crystals in heat transfer research
PublicationW ostatnich latach ciekłe kryształy zostały z powodzeniem zastosowane do wizualizacji pola temperatury w stanach ustalonych i przejściowych na różnych powierzchniach. Analiza otrzymanych obrazów początkowo była skomplikowana, ale dzięki zastosowaniu obróbki komputerowej pomiary stały się o wiele dokładniejsze i szybsze. W opracowaniu przedstawiono przegląd badań, w których zastosowano automatyczną technikę analizy obrazów, a prowadzone...
-
Thin layer headspace gas chromatography for biological monitoring of persons exposed to volatile organohalogen compounds from water
PublicationCelem pracy było zbadanie możliwości wykorzystania analizy fazy nadpowierzchniowej nad cienką warstwą cieczy z samoczynną generacją ciekłego sorbentu (TLHS)do izolacji i wzbogacania THM w próbkach moczu i krwi ludzkiej. Umożliwiło to następnie wykorzystanie prostej techniki bezpośredniego nastrzyku próbki do kolumny chromatografu gazowego, wyposażonego w detektor wychwytu elektronów (DAI-GC-ECD).Przy pomocy tak opracowanej metody...
-
Multimateriałowe oraz wielokolorowe drukowanie wysokiej jakości części z żywic utwardzanych światłem UV w technologii PolyJet
PublicationMożliwość budowania multimateriałowych oraz wielokolorowych elementów stanowi ważny trend w rozwoju technologii żywicznych druku 3D. W niniejszym opracowaniu skupiono się na charakterystyce podstawowej metody przetwarzającej ciekłe fotopolimery – technologii PolyJet. Omówiono zasadę jej działania oraz najważniejsze aspekty procesu dotyczące m.in. parametrów drukarki, stosowanych struktur podporowych oraz rodzaju uzyskiwanej powierzchni...
-
Zastosowanie grafenu w czujnikach elektronicznych
PublicationGrafen to dwuwymiarowa struktura złożona z atomów węgla, tworzących cienką warstwę, która swoją budową przypomina plaster miodu. Materiał ten wykazuje wiele wyjątkowych właściwości, takich jak: bardzo duże przewodnictwo elektryczne i cieplne, ogromna wytrzymałość mechaniczna i elastyczność, a także duży stosunek powierzchni do objętości. Grafen jest przezroczysty, ale może efektywnie absorbować ok. 2% światła w szerokim zakresie...
-
2022-2023 - Mechanika materiałów, PG_00059365
e-Learning CoursesCelem przedmiotu jest zapoznanie studentów z podstawowymi zagadnieniami związanymi z wytrzymałością materiałów od podstawy wytrzymałości materiałów, proste przypadki wytrzymałości, wytrzymałość złożoną aż po metody energetyczne w wytrzymałości i podstawy metody elementów skończonych MES. Ponadto, opanowanie wiedzy i umiejętności rozwiązywania złożonych zagadnień wytrzymałości prętów, powłok oraz płyt, mechaniki pękania i wytrzymałości...
-
Skażenia żywności. Rozdział 5
PublicationW rozdziale 5 przedstawiono podstawowe wiadomości z toksykologii: definicja i zakres toksykologii żywności, trucizny - definicje, zatrucia, kryteria oceny higieniczno-toksykologicznej związków chemicznych, toksykologię związków chemicznych występujących w żywności, wchłanianie, przemiany substancji w organizmie, wydalanie i wydzielanie, czynniki wpływające na wchłanianie z przewodu pokarmowego, mechanizm przemian i wynik działania...
-
Rola przestrzeni publicznej w odnowie i kształtowaniu miejskiego środowiska mieszkaniowego
PublicationWielkie osiedla mieszkaniowe doby modernizmu stanowią istotny zasób polskich mieszkaniowy będąc jednocześnie dominującą formą miejskiego środowiska mieszkaniowego. Odnowa miasta w realiach polskich (wschodnioeuropejskich) oznacza reurbanizację powojennych struktur. Osia tego procesu jest kwestia jakości przestrzeni publicznej rozpatrywana w skali ogólnomiejskiej a wręcz regionalnej. Ochrona przed rozwojem syndromu wielkiego osiedla...
-
Assessment of the impact of a phosphatic fertilizer plant on the adjecent environment using fuzzy logic
PublicationZbadano wpływ zakładów nawozów fosforowych na otaczające środowisko. W próbkach trawy i gleby oraz produktów i produktu ubocznego oznaczono wybrane pierwiastki ziem rzadkich, metale ciężkie i metaloidy. Zbadano rozkład stężeń pierwiastków oznaczonych w próbkach gleby i trawy wzdłuż południowego i wschodniego kierunku, porównując ją ze stężeniami oznaczonymi w glebie i trawie z terenu zakładów oraz w substratach i produktach. Wyniki...
-
Reurbanizacja wielkich osiedli mieszkaniowych w kontekście kształtowania wizerunku polskiej metropolii
PublicationZagadnienie transformacji wielkich osiedli mieszkaniowych to w warunkach polskich proces reurbanizacji struktury ogólnomiejskiej. Ośrodki polskie pretendujące do roli współczesnych metropolii stawić muszą czoła kwestii blokowisk stanowiących zasadniczą część swego zasobu mieszkaniowego. Czynniki wpływające na proces transformacji mają charakter ponadlokalny - rynek mieszkaniowy, rynek pracy, trendy kulturowe. Wielkie osiedla mieszkaniowe...
-
The role and the place of method validation in the Quality Assurance and Quality Control (QA/QC) System
PublicationOznaczanie analitów na coraz niższych poziomach stężeń w próbkach charakteryzujących się coraz bardziej złożonym składem matrycy to jeden z głównych kierunków rozwojowych analityki chemicznej. Jest to zadanie niezwykle trudne i skomplikowane, w związku z czym stanowi wielkie wyzwanie dla analityków i wymaga zwrócenia uwagi na problem kontroli i zapewnienia jakości uzyskiwanych wyników (ang. Quality Assurance/Quality Control - QA/QC).W...
-
Odpady
PublicationMimo rosnącej liczby odpadów na świecie, związanej z wzrastającą liczbą ludności i podwyższającym się komfortem życia, znacząco postępuje również rozwój w zakresie zarządzania nimi. Postęp i wprowadzanie innowacyjnych technologii w obszarze recyklingu i unieszkodliwiania odpadów daje nadzieję na przyszłość. Podejmowane działania powinny mieć zasięg globalny i jak najszybciej widoczne skutki. Na negatywny wpływ zwiększającej się...
-
Neuroendocrine tumor, grade 1 - Male, 63 - Tissue image [8150730005229801]
Open Research DataThis is the histopathological image of LYMPH NODES tissue sample obtained in Medical University Gdańsk and deposited in ZMDL-GUMED. The sample image was taken using: Pannoramic 250 3DHistech slide scanner (20x magnification) and saved to DICOM format.
-
Neuroendocrine tumor, grade 1 - Male, 63 - Tissue image [8150730005226911]
Open Research DataThis is the histopathological image of LYMPH NODES tissue sample obtained in Medical University Gdańsk and deposited in ZMDL-GUMED. The sample image was taken using: Pannoramic 250 3DHistech slide scanner (20x magnification) and saved to DICOM format.
-
Nonlocal models Nonlocal Models of Plates and Shells with Applications in Micro- and Nanomechanics
ProjectsProject realized in Department of Mechanics of Materials and Structures according to 00000000 agreement from 2019-10-01
-
Nonlocal models Nonlocal Models of Plates and Shells with Applications in Micro- and Nanomechanics
ProjectsProject realized in Department of Mechanics of Materials and Structures according to 00000000000000 agreement from 2019-10-01
-
Obrona rozprawy doktorskiej na WFTIMS
EventsObrona rozprawy doktorskiej mgr. inż. Michała Antoszkiewicza 15.12.2023 o 11:00 w s. 8 CNB
-
Oznaczanie niezmienionych form lotnych związków bromo- i chloroorganicznych w próbkach płynów biologicznych z wykorzystaniem opracowanej metodyki TLHS-DAI-GC-ECD
PublicationRozprawa doktorska dotyczyła opracowania nowej procedury analitycznej opartej na wykorzystaniu analizy fazy nadpowierzchniowej nad cienkim filmem cieczy z samoczynną generacją strumienia ciekłego sorbentu w połączeniu z chromatografem gazowym wyposażonym w detektor wychwytu elektronów (TLHS-DAI-GC-ECD). Skupiono się na :1. wykonaniu badań optymalizacyjnych poprzedzających walidację metodyki TLHS-DAI-GC-ECD (sprawdzenie trwałości...
-
Fabrication and electrical characterization of thin film multicomponent oxides
ProjectsProject realized in Laboratorium Materiałów Funkcjonalnych ETI according to DEC-2018/02/X/ST5/01878 agreement from 2018-12-05
-
Podstawowe mechanizmy systemu Linux w przetwarzaniu rozproszonym
PublicationLinux to otwarty, ciągle rozwijany system operacyjny. Dostępność kodu źródłowego oraz pełnej dokumentacji zaowocowała rozwojem wielumechanizmów wspierających przetwarzanie rozproszone. W systemie Linuxzaimplementowane zostały proste mechanizmy typu gniazda czy potoki jak i bardziej zaawansowane typu współdzielenie systemu plików czy możliwość tworzenia klastrów opartych o migracji procesów czy przekazywanie komunikatów. Narzędzia...
-
Synthesis of S-thioacyl dithiophosphates, efficient and chemoselectivethioacylating agents
PublicationŁatwo dostępne ditiofosforany acylu izomeryzują do monotiofosforanów O- iS-tioacylu. Reakcja jest odwracalna, więc ogrzewanie ditiofosforanów acylu prowadzi zazwyczaj do powstania mieszaniny izomerycznych bezwodników, która nie może być wykorzystana do wydajnego tioacylowania. Jednak działaniem kwasu ditiofosforowego na mieszaninę izomerycznych bezwodników można wydajnie otrzymać ditiofosforany tioacylu. Związki te to doskonałe...
-
Neuroendocrine tumor, grade 1 - Male, 63 - Tissue image [8150730005225671]
Open Research DataThis is the histopathological image of SMALL INTESTINE tissue sample obtained in Medical University Gdańsk and deposited in ZMDL-GUMED. The sample image was taken using: Pannoramic 250 3DHistech slide scanner (20x magnification) and saved to DICOM format.
-
Analizator do spektroskopii wysokoimpedancyjnej obiektów technicznych modelowanych obwodami elektrycznymi.
PublicationW pracy przedstawiono prototyp analizatora do spektroskopii wysokoimpedancyjnej przeznaczonego do diagnostyki powłok antykorozyjnych w warunkach laboratoryjnych oraz terenowych. Obiekt mierzony o module impedancji do 100Gohm jest dołączany do analizatora za pomocą sondy pomiarowej dwuzaciskowej dla obiektów uziemionych lub trzyzaciskowej w przypadku obiektów nieuziemionych. W sondzie są wydzielane dwa sygnały proporcjonalne do...
-
Malignant tumor, spindle cell type - Unknown, 32 - Tissue image [3280730025629941]
Open Research DataThis is the histopathological image of SMALL INTESTINE tissue sample obtained in Medical University Gdańsk and deposited in ZMDL-GUMED. The sample image was taken using: Pannoramic 250 3DHistech slide scanner (20x magnification) and saved to DICOM format.
-
Katastrofy i awarie stalowych wieżowych zbiorników na wodę z czaszą opartą na jednym słupie rurowym
PublicationCelem referatu jest zwrócenie uwagi polskich projektantów i wykonawców inwestycji na pozornie błache przyczyny, które mogą doprowadzić do katastrofy lub awarii wieżowego zbiornika jednego z najczęściej stosowanych typów. W referacie omówiono trzy katastrofy i jedną awarię spowodowane:a)złą koncepcją konstrukcji czaszy zbiornika złożonej z prefabrykatów łączonych śrubami. Prefabrykaty były cynkowane zanurzeniowo w wannach cynkowniczych...
-
Badanie i analiza właściwości kanałów radiowych w sieciach WBAN (część 2)
PublicationW tej części artykułu przeprowadzono analizę zaników wolnozmiennych i szybkozmiennych w sieciach WBAN typu off-body z przestrzennym odbiorem zbiorczym oraz analizę stopnia skorelowania odbieranych sygnałów. Zaprezentowano model kanału radiowego dla wąskopasmowych i szerokopasmowych sieci WBAN typu off-body, pracujących w środowisku promu pasażerskiego. Przeprowadzono analizę porównawczą zaników wolnozmiennych i szybkozmiennych...
-
Organizacja ruchu pociągów w obrębie stacji a oszczędność energii
PublicationW artykule przytoczono podstawowe zasady organizacji ruchu kolejowego. Wyodrębniono elementy sieci kolejowej oraz wskazano obszar stacji kolejowej jako najistotniejszy z punktu widzenia organi-zacji ruchu dla celów zmniejszenia zużycia energii trakcyjnej z uwzględnieniem rekuperowanej ener-gii. W dalszej części odwołano się do spotykanych w literaturze rozwiązań sterowania czasem posto-ju na stacji oraz sterowania czasem jazdy...
-
Komercjalizacja przestrzeni blokowiska
PublicationWielkie osiedla mieszkaniowe doby powojennego modernizmu dobrze zlokalizowane w strukturze miasta uznawane były dotąd za obszary ustabilizowane, wypełnione. Obecnie obserwowana jest tendencja uzupełniania, dogęszczania zabudowy nowymi, komercyjnymi inwestycjami uslugowymi i mieszkaniowymi. Postęp tego żywiołowego procesu wykorzystuje główne potencjały modernistycznych dzielnic - rozwiniętą miejską infrastrukturę techniczną i społeczną...
-
Zastosowanie technik chemometrycznych w analityce i monitoringu środowiskowym
PublicationW pracy przedstawiono wyniki monitoringu przybrzeżnej strefy Morza Bałtyckiego w rejonie Zatoki Gdańskiej. W projekcie oznaczano związki z grupy WWA, HC, OPNPS, OCP5, VOCl oraz wybrane metale ciężkie (Pb, Zn, Cd, Cu). Podjęto próbę wyjaśnienia występowania określonych grup zanieczyszczeń w próbkach wody morskiej poprzez charakteryzację źródeł zanieczyszczeń wód lądowych, a także dzięki wyjaśnieniu statystycznie istotnych korelacji...
-
Tendencje kształtowania przestrzeni publicznych końca XX wieku.
PublicationWielkie miasto nie jest już znaną i spójną przestrzenią, ale zbiorem interesujących punktów, do których dociera się komunikacyjnymi korytarzami poprzez ''puste'' obszary. Przestrzeń miasta zachowuje więc swoją ciągłość jedynie na planie urbanistycznym. W związku z powyższym coraz częściej obserwuje się zjawiska samoistnego lub planowanego tworzenia się wielocentrycznych miast metropolitalnych. Wokół historycznie ukształtowanego...