Filtry
wszystkich: 1833
-
Katalog
- Publikacje 1655 wyników po odfiltrowaniu
- Czasopisma 1 wyników po odfiltrowaniu
- Osoby 55 wyników po odfiltrowaniu
- Wynalazki 11 wyników po odfiltrowaniu
- Projekty 8 wyników po odfiltrowaniu
- Laboratoria 2 wyników po odfiltrowaniu
- Zespoły Badawcze 5 wyników po odfiltrowaniu
- Kursy Online 36 wyników po odfiltrowaniu
- Wydarzenia 9 wyników po odfiltrowaniu
- Dane Badawcze 51 wyników po odfiltrowaniu
wyświetlamy 1000 najlepszych wyników Pomoc
Wyniki wyszukiwania dla: ROZPŁYW CZYNNIKA
-
Czynniki Ryzyka
Czasopisma -
Projekt-czynnik-decyzja. Badanie czynników decyzyjnych w projektach informatycznych i ich wpływu na powodzenie projektów
PublikacjaCelem artykułu jest wskazanie przez autorów na konieczność pogłębienia, usystematyzowania oraz skodyfikowania wiedzy teoretycznej i praktycznej dotyczącej zarządzania projektami informatycznymi w obszarze podejmowania decyzji kierowniczych. Zakres podejmowanych decyzji przez kierowników podlega stałemu przyrostowi. Kierownicy projektów podejmują decyzje już nie tylko w ramach klasycznego trójkąta ograniczeń, na który składa się...
-
Analiza rozpływu ciepła generowanego przez lokalne źródło
PublikacjaW pracy przedstawiono teoretyczną analizę rozpływu ciepła generowanego przez lokalne źródło. Odbiór ciepła od źródła powodowany jest przepływem warstwy cieczy po jego powierzchni.
-
Obliczenia rozpływu powietrza chłodzącego w turbinie gazowej
PublikacjaOptymalizacja spełnia ważną funkcję, pozwala nam zminimalizować straty poniesione poprzez zastosowanie chłodzenia. Głównym celem artykułu była optymalizacja rozpływu powietrza chłodzą-cego tak aby zminimalizować straty mocy spowodowane podziałem strumienia powietrza, takie dobranie upustów w sprężarce aby moc w turbinie była jak największa, a moc sprężarki jak najmniejsza. W artykule zawarto model obliczeń, przedstawiono podstawowy...
-
Optymalizacja rozpływu strumienia powietrza chłodzącego w turbinie gazowej
PublikacjaOptymalizacja spełnia ważną funkcję, pozwala nam zminimalizować straty poniesione poprzez zastosowanie chłodzenia. W wystąpieniu wykazano słuszność i celowość chłodzenia turbiny gazowej. Głównym celem prezentacji wyników było optymalizowanie rozpływu powietrza chłodzącego tak aby zminimalizować straty mocy spowodowane podziałem strumienia powietrza, takie dobranie upustów w sprężarce aby moc w turbinie była jak największa, a moc...
-
Obliczenia rozpływu prądów zwarciowych w przewodach odgromowych linii WN
PublikacjaW artykule przedstawiono metodę oraz jej implementację w postaci programu komputerowego, które umożliwiają obliczenie rozpływu prądów zwarciowych w linkach odgromowych linii wysokiego napięcia. Algorytm umożliwia obliczenia dla linii dwustronnie zasilanej oraz linii w układzie gwiazdowym (z odczepem). Opracowany program umożliwia weryfikację doboru przewodów odgromowych z punktu widzenia wytrzymałości zwarciowej cieplnej.
-
Obliczanie rozpływu prądów zwarciowych w przewodach odgromowych linii WN
PublikacjaW referacie przedstawiono metodę oraz jej implementację w postaci programu komputerowego, które umożliwiają obliczenie rozpływu prądów zwarciowych w linkach odgromowych linii wysokiego napięcia. Algorytm umożliwia obliczenia dla linii dwustronne zasilanej oraz linii w układzie gwiazdowym (z odczepem). Opracowany program umożliwia weryfikację doboru przewodów odgromowych z punktu widzenia wytrzymałości zwarciowej cieplnej.
-
ZNACZENIE CZYNNIKA PRACY W DOCHODZIE NARODOWYM
PublikacjaW większości krajów o rozwiniętej gospodarce rynkowej, udział pracy w dochodzie narodowym stale obniża się. W literaturze światowej wskazuje się różne przyczyny występowania tego zjawiska. Jedną z przy-czyn obserwowanej tendencji są nasilające się procesy globalizacji. Mają one wpływ na poziom dochodów osiąganych z tytułu świadczenia pracy, tym samym wpływają na udział pracy w dochodzie narodowym. Poza tym wśród czynników determinujących...
-
Skuteczne odwodnienia. Odpływ kontrolowany
PublikacjaZagadnienia związane ze skutecznym odwodnieniem. Alternatywy dla tradycyjnej kanalizacji. Przejęcie spływu. problemy zastosowania odwodnienia liniowego. eksploatacja.
-
Czynniki generujące skuteczne zarządzanie
PublikacjaW niniejszym artykule zarezentowano wybrane aspekty, które należy wziąć pod uwagę w przypadku zarządzania pracownikami w celu doskonalenia tego obszaru zarówno z punktu widzenia pracownika, jak i pracodawcy
-
Oprogramowanie do modelowania i analizy rozpływu ciepła w strukturach warstwowych
Publikacja.
-
Zamienniki ''serwisowe'' czynnika R 22. Część I
PublikacjaW pierwszej części artykułu zestawiono dostępne na rynku czynniki chłodnicze przeznaczone do zastąpienia czynnika R 22 w istniejących układach chłodniczych bez konieczności przezbrajania instalacji. Wskazano miejsce tych mieszanin typu ''drop-in'' w technice chłodniczej. Podano skład i zasadnicze przeznaczenie poszczególnych płynów.
-
Zamienniki ''serwisowe'' czynnika R 22. Część 2
PublikacjaWłasności termodynamiczne i użytkowe czynników chłodniczych R 422A, R 422D oraz MO89.
-
Zamienniki ''serwisowe'' czynnika R 22. Część 4
PublikacjaWłasności termodynamiczne i użytkowe czynników chłodniczych R 428A, R 427A i R 438A.
-
Zamienniki ''serwisowe'' czynnika R 22. Część 3
PublikacjaWłasności termodynamiczne i użytkowe czynników chłodniczych R 417A, R 419A, R 424A oraz R 434A.
-
Zamienniki ''serwisowe'' czynnika R 22. Część 5
PublikacjaPodano najistotniejsze własności termodynamiczne i użytkowe czynników chłodniczych R 421A, R 421B, R 431A, R 432A, R 433A oraz AT-22. Podsumowano informacje zawarte w poprzednich częściach cyklu, porównując wybrane własności opisanych czynników chłodniczych oraz zestawiając wymagania i wnioski na temat procedur wymiany czynnika R 22 na mieszaniny ''serwisowe''.
-
ZRÓŻNICOWANIE KORZYŚCI EKONOMICZNYCH Z ZAANGAŻOWANIA CZYNNIKA PRACY
PublikacjaZróżnicowane ujęcie znaczenia pracy stwarza możliwości szerokiego spojrzenia na korzyści jakie daje jej posiadanie, wykorzystanie. Korzyści indywidualne mogą wynikać z osiągania przez pracobiorców dochodów z tytułu świadczenia pracy, zaspakajania swoich potrzeb i możliwości samorealizacji czy rozwoju. Natomiast zaangażowanie zasobów pracy przez przedsiębiorstwa może generować zyski i sprzyjać ich dalszemu rozwojowi. Praca wykorzystana...
-
Analiza wyboru czynnika niskotemperaturowego do siłowni Kogeneracji
PublikacjaW niniejszej pracy analizie numerycznej poddano obieg ORC, działający z wykorzystaniem grupy czynników niskowrzących suchych oraz mokrych. Rozważono dwie konfiguracje układu. Obieg z regeneracją ciepła dla czynników suchych: fc72, hfe7100, R134a, R227ea, R245fa, R423a, R600a oraz obieg bez regeneracji ciepła dla czynników mokrych R11, R12, R134a, R718. Obliczenia dokonane zostały przy założeniu wymaganej mocy cieplnej Q=50 kW,...
-
Komory do infiltracji. Odpływ kontrolowany.
PublikacjaAlternatywne zagospodarowanie wód opadowychy. Rozsączenie z użyciem specjalnych komór.
-
Realizacja programów - kluczowe czynniki sukcesu
PublikacjaW rzeczywistości gospodarczej każdego kraju programy są czymś po-wszechnym i służą osiąganiu wielkich oraz złożonych celów. Głównie podejmowane są przez instytucje publiczne i badawczo - naukowe, ale również duże podmioty pry-watne coraz częściej inicjują programy. W ostatnich latach pod względem metodycz-nym obszar wiedzy dotyczący zasad realizacji programów zaczął być wyodrębniany, jako coś, co posiada pewną specyfikę, odrębną...
-
Bezpośrednie inwestycje zagraniczne a czynniki kulturowe
PublikacjaCelem artykułu jest analiza teorii bezpośrednich inwestycji zagranicznych (BIZ) pod kątem stopnia, w jakim uwzględniają czynniki kulturowe w wyjaśnieniu tej formy internacjonalizacji. Na początku zdefiniowane zostało pojęcie BIZ. Następnie przeprowadzono przegląd teorii BIZ. Zwrócono uwagę, iż najpełniej uwarunkowania kulturowe analizowane są w zmodyfikowanej wersji koncepcji produkcji międzynarodowej oraz tzw. modelu uppsalskim....
-
Czynniki sukcesu w strukturach klastrowych
PublikacjaPrzedmiotem analizy w poniższym artykule są klastry definiowane przez Portera jako "geograficzne skupisko wzajemnie powiązanych firm, wyspecjalizowanych dostawców, jednostek świadczących usługi, firm działających w pokrewnych sektorach i związanych z nimi instytucji w poszczególnych dziedzinach, konkurujących między sobą, ale również współpracujących". Autorzy artykułu podejmują próbę zidentyfikowania tzw. czynników sukcesu, tj....
-
Optymalizacja rozpływów mocy biernej w systemie elektroenergetycznym
PublikacjaReferat prezentuje zagadnienia związane ze sterowaniem poziomami napięć w systemie elektroenergetycznym. Rozważane są dwie metody optymalizacji rozpływu mocy biernej, prowadzące do poprawy warunków napięciowych w systemie elektroenergetycznym i ograniczenia strat mocy czynnej. Pierwsza z metod optymalizacyjnych poddanych weryfikacji została zaimplementowana w programie PLANS, a bazuje na autorskiej procedurze opartej o logikę rozmytą,...
-
Wpływ rodzaju czynnika antyporostowego na skuteczność powłoki przeciwporostowej
PublikacjaW niniejszej pracy przedstawiono wyniki badań dotyczące wpływu biocydu organicznego pirytionu cynku(sól cynkowa 2-tiono-1-hydroksy pirydyny) oraz biocydu nieorganicznego (tlenku miedzi I) na właściwości przeciwporostowe farb akrylowych. Przeprowadzono badania mikroskopowe powierzczni farb przed jak i po 6-cio miesięcznej ekspozycji w wodzie morskiej. Analiza obrazów pozwala stwierdzić, iż zastosowanie biocydu organicznego bądź...
-
Analiza doboru korzystnego czynnika niskowrzącego do mikrosiłowni kogeneracyjnej
PublikacjaArtykuł prezentuje wyniki obliczeń oraz wnioski płynące z analiz obiegów ORC pracujących z wykorzystaniem najczęściej spotykanych w siłowniach kogeneracyjnych czynników niskowrzących. W trakcie obliczeń pod uwagę brano obieg z regeneracją ciepła dla czynników suchych: fc72, hfe7100, R227ea, R245fa, R423a, R600a, R600, RC138, R141b oraz obieg bez regeneracji ciepła dla czynników mokrych: R11, R12, R134a, R718, 507a, R290, R717....
-
Dyspersyjność reaktora jako czynnik projektowy
PublikacjaCharakterystyka pojęcia dyspersyjności oraz opis analityczny dyspersyjności układu. Dyspersyjność reaktora jako istotny czynnik w projektowaniu obiektów przepływowych. Przykłady uwzględnienia dyspersyjności dla osadnika wysokosprawnego oraz dla szybowej oczyszczalni ścieków.
-
Dopływ wód podziemnych do Zatoki Puckiej
PublikacjaW rozdziale opisano zjawisko SGD czyli dopływu wód podziemnych do akwenu morskiego Zatoki Puckiej. Scharakteryzowano warunki wystepowania i krążenia wód podziemnych, ich skład chemiczny, wielkość i miejsca dopływu oraz obecność i charakter wód wypełniajacych osady denne.
-
Nowa metoda obliczania rozpływu prądów zwarciowych w przewodach odgromowych linii wysokiego napięcia
PublikacjaReferat przedstawia nowatorską metodę obliczania wartości prądów płynących w przewodach odgromowych w czasie zwarć, pozwalającą na dobór przewodów odgromowych pod względem wytrzymałości cieplnej. Proponowana metoda charakteryzuje się większą dokładnością i większą uniwersalnością niż powszechnie stosowane metody, pozwalając tym samym na dobór przewodów odgromowych z mniejszym ryzykiem niepewności. Prezentowana metoda obliczeniowa...
-
Symulacyjne badania zaburzeń w rozpływie strumienia w transformatorze
PublikacjaPrzedstawiono nieliniowy model elektromagnetyczny transformatora, który umożliwia symulację występowania przepływów w wybranych miejscach obwodu magnetycznego. Podstawowe parametry zostały obliczone wg metod klasycznych. Wpływ nasycenia uwzględniono w postaci funkcji aproksymującej przenikalność magnetyczną wyznaczona na podstawie pomiarów obiektu fizycznego. Przeprowadzono symulacje stanów nieustalonych w przypadku wystąpienia...
-
Czynniki kształtujące orientację społeczną w przedsiębiorczości
PublikacjaPoprzez uwzględnienie orientacji społecznej wśród przedsiębiorstw, autorzy publikacji przedstawiają jakim zainteresowaniem cieszą się one w Polsce. Autorzy analizują przyczyny istniejącego stanu rzeczy z punktu widzenia tła społeczno-ekonomicznego biznesu - dużego i małego w Polsce.
-
Czynniki sukcesu w zarządzaniu projektem marketingowym
PublikacjaAutorka porusza problem jednoznacznego formułowania kryteriów sukcesu projektu marketingowego, których realizacja zapewniałaby sukces przedsiębiorstwa. Stawia tezę, że projekty marketingowe mają szczególną specyfikę związaną z determinującym wpływem zewnętrznych czynników niemierzalnych, a tym samym niedefiniowalnych, na powodzenie projektu marketingowego rozumianego jako sukces rynkowy, przez co określenie jasnych kryteriów sukcesu...
-
Czynniki kształtujące środowisko pacjenta w szpitalu
PublikacjaSzpital jest miejscem szczególnym – z założenia przebywają w nim osoby, znajdujące się w sytuacji niekomfortowej. Możliwości adaptacji w nowym środowisku u osób chorych, osłabionych lub osób z niepełnosprawnościami są znacząco obniżone, a przecież szpital należy do budynków o najbardziej skomplikowanej strukturze funkcjonalno-przestrzennej. Stan emocjonalny pacjenta w środowisku szpitalnym jest uzależniony od relacji z lekarzami...
-
Czynniki ludzkie w analizie bezpieczeństwa funkcjonalnego
PublikacjaW rozdziale podkreśla się znaczenie czynników ludzkich w ocenie bezpieczeństwa instalacji przemysłowych, co wymaga odpowiedniego kształtowania tych czynników w cyklu życia. Dotyczy to zwłaszcza bezpieczeństwa funkcjonalnego systemów sterowania i zabezpieczeń. W normie PN-EN 61508 w wielu miejscach podkreśla się konieczność analizy czynników ludzkich w ramach całościowej oceny bezpieczeństwa funkcjonalnego, podano jednak tylko ogólne...
-
Czynniki ludzkie a energetyka gazowa – wybrane zagadnienia
PublikacjaTechnologie wykorzystania gazu jako nośnika energii wzbudzają wiele zainteresowania. Powstają coraz to nowe inwestycje tj. blok gazowo – parowy Stalowa Wola czy też Gazoport w Świnoujściu. Poszukuje się alternatywy dla technologii węglowych poprzez podejmowane próby zgazowania węgla czy wydobycia i wykorzystania gazu z łupków. Dynamiczne otoczenie i potrzeba adaptacji rozwiązań funkcjonujących poza granicą kraju wymusza potrzebę...
-
Czynniki robocze stosowane w układach ORC
PublikacjaW poniższej publikacji przedstawiono podstawy termodynamiczne oraz kryteria doboru czynników roboczych dla układu ORC. Następnie określono wymagania stawiane tym czynnikom, ich systematykę, a także wskaźniki ekologiczne i bezpieczeństwa. Na końcu opisano podział czynników ze względu na linię nasycenia oraz najczęściej stosowane czynniki w układach ORC, jak również korzyści ze stosowania czynników organicznych
-
Czynniki kształtujące bilans płatniczy w Polsce.
PublikacjaW artykule przedstawiono charakterystykę struktury bilansu płatniczego Polski oraz jego poszczególnych rachunków. Pokazano wielkość, strukturę i udział bezpośrednich inwestycji zagranicznych w wypłatach dochodów dla nierezydentów. Przedstawiono wielkość i strukturę napływu bezpośrednich inwestycji zagranicznych.
-
Czynniki ludzkie w analizie bezpieczeństwa funkcjonalnego.
PublikacjaW normie IEC 61508 podkreśla się w wielu miejscach potrzebę uwzględnienia czynników ludzkich w analizie bezpieczeństwa funkcjonalnego, ale zawarto tylko w minimalnym stopniu wskazówki jak powinno się postępować i jakie metody analizy stosować. W artykule porusza się niektóre kwestie metodyczne dotyczące analizy czynników ludzkich w ocenie systemów związanych z bezpieczeństwem, w tym analizy niezawodności człowieka (HRA). Proponuje...
-
Czynniki wpływające na emisję podtlenku azotu
PublikacjaOczyszczanie może powodować emisję podtlenku azotu (N2O). Mechanizm emisji podtlenku azotu nie został jeszcze dokładnie zbadany, jednak badania wskazały główne czynniki, które są odpowiedzialne za ten proces. Aby ograniczyć emisję szkodliwego podtlenku azotu z oczyszczalni ścieków należy poznać powiązania czynników odpowiedzialnych za proces z typem oczyszczalni ścieków w którym on występuje.
-
Numeryczny sposób określenia temperatury czynnika chłodniczego po procesie sprężenia
PublikacjaTemperatura czynnika chłodniczego po sprężeniu jest istotna wielkością w pracy układu chłodniczego. Określa ona maksymalna wartość ciśnienia możliwą do uzyskania na jednym stopniu sprężania. Ponadto określa typy możliwych do wykorzystania sprężarek, a także konieczność ich chłodzenia. Podczas prac nad symulacjami układów chłodniczych niezbędny jest sposób jej wyliczenia. W pracy zaprezentowano autorską metodę określenia temperatury...
-
Wpływ właściwości czynnika roboczego na eksploatację wybranych systemów chłodniczych
PublikacjaW artykule przedstawiono wpływ wyboru czynnika roboczego na eksploatację teoretycznego systemu chłodniczego. Niniejszą analizę przeprowadzono dla trzech układów chłodniczych, które na potrzeby prowadzonej analizy sklasyfikowano jako: grupa domowa, grupa przemysłowa i grupa specjalna. Przyjętymi urządzeniami są: w grupie domowej – klimatyzator typu powietrze-powietrze, w grupie przemysłowej – chłodnia statku do transportu żywności...
-
BADANIE REAKTYWNOŚCI CZYNNIKA ORGANICZNEGO W STOSUNKU DO WYBRANYCH STOPÓW
PublikacjaPrzeprowadzono badanie odporności korozyjnej stali konstrukcyjnej zwykłej jakosci, stali ferrytycznej oraz stopu łozyskowego i próbek uszczelnienia gumowego na działanie oleju silikonowego o sciśle zdefiniowanych właściwościach fizyko-chemicznych. Stwierdzono praktycznie brak znaczących ubytków korozyjnych przekazanych do badań materiałów.
-
Wrzenie mieszanin czynnika chłodniczego i oleju w rurach gładkich.
PublikacjaPrzedstawiono wyniki badań współczynnika przejmowania ciepła i spadku ciśnienia podczas wrzenia czynników R22, R134a i R407C oraz ich mieszanin z olejem w rurach gładkich. Opisano procedurę badawczą. Podczas badań udział masowy oleju w mieszaninie z czynnikiem wynosił 0,1% i 5%. Zaobserwowano negatywny wpływ obecności środka smarnego we wrzącym czynniku chłodniczym.
-
Bezpośrednie inwestycje zagraniczne w Polsce według kryterium czynnika wytwórczego
PublikacjaW artykule przeanalizowana została struktura bezpośrednich inwestycji zagranicznych (BIZ) w Polsce zgodnie z kryterium czynnika wytwórczego. Okres badań obejmuje lata 1992-2002.
-
Czynnik akustyki w architektonicznym projektowaniu kościołów
PublikacjaKsiążka przeznaczona jest dla architektów i inżynierów budownictwa, projektujących sale w obiektach użytku publicznego, w tym świątynie.
-
Inwestycje rzeczowe jako czynnik rozwoju przedsiębiorstw
PublikacjaZmieniające sie warunki funkcjonowania firm powodują, iż tylko ekspansywne i dynamicznie rozwijające się przedsiębiorstwa są w stanie sprostać rosnącym wymogom otoczenia. Podstawowym warunkiem zapewnienia ekspansji rynkowej firm jest podejmowanie optymalnych decyzji dotyczących ich rozwoju. Rozwój ten dokonuje sie głównie poprzez realizację efektywnych przedsiewzięć inwestycyjnych. W związku z powyższym ważne wydaje sie zbadanie,...
-
Komunikacja jako czynnik zwiększający dostepność przestrzeni
PublikacjaDostosowanie węzlow komunikacyjnych do potrzeb osób o niepełnej sprawności fizycznej, oprócz swojej roli ułatwiającej integrację osobom niepelnosprawnym z pełnosprawnymi, odgrywa duże znaczenie w podnoszeniu bezpieczeństwa oraz zwiększeniu zakresu i jakości obsługi wszystkich podróznych. Poprawa dostępności komunikacji wpływa na rozwój lokalnych społeczności i sprzyja poszerzeniu oferty turystycznej regionu. Stąd rozwój sieci komunikacyjnych...
-
Hierarchiczny układ sterowania poziomami napięć i rozpływem mocy biernej.
PublikacjaSterownie poziomami napięć i rozpływem mocy biernej w systemie elektroenergetycznym realizowane jest wielopoziomowo. Prócz zadań sterowniczych lokalnych , potrzebne są również sterowania o charakterze systemowym. Przedstawiono koncepcję hierarchicznego układu sterowania poziomami napięć i rozpływem mocy biernej, umożliwiająca osiąganie, omówionych w referacie, celów technicznych, organizacyjnych i ekonomicznych.
-
DOBÓR OPTYMALNEGO CZYNNIKA DO PRACY Z HYBRYDOWYM MINIKANAŁOWOMIKROSTRUGOWYM MODUŁEM CHŁODZĄCYM
PublikacjaObecnie widoczne są silne dążenia w kierunku wykorzystania technologii mini i mikro kanałowych oraz nowoczesnych materiałów konstrukcyjnych w celu zwiększenia efektywności energetycznej, intensywności wymiany ciepła i masy. Niestety dostrzegalnym korzyściom wynikającym z zastosowania wspomnianych technologii, takich jak wzrost wartości współczynników przejmowania ciepła, towarzyszą również aspekty negatywne np. wzrost oporów przepływu....
-
Doświadczenia w stosowaniu bezchlorowych mieszanin zeotropowych - zamienników czynnika R 22.
PublikacjaOmówiono zagadnienie substytucji czynnika chłodniczego R 22. Podano podstawowe własnosci długoterminowych zamienników tego płynu, w szczegolności R 404A, R 407 C i R 410A. Zestawiono dostępne dane eksperymentalne o stosowaniu tych mieszanian. Zaakcentowano problem mozliwych zmian składu mieszaniny zeotropowej i w konsekwencji jej własności.
-
Czynniki satysfakcji młodych pracowników z zatrudnienia czasowego
PublikacjaW niniejszej publikacji autorzy zaprezentowali wybrane zagadnienia z zakresu zarządzania jakością w kontekście identyfikacji oczekiwań młodych pracowników wobec pracy sezonowej i dorywczej. Autorzy zdefiniowali miejsce i rolę pracownika z punktu widzenia filozofii Kompleksowego Zarządzania Jakością. W celu identyfikacji i charakterystyki determinant wykorzystane zostały dwuetapowe badania empiryczne przeprowadzone przez autorów...